Асъори Чин, акс аз бойгонӣ

Вартаи бӯҳрони қарз ба Тоҷикистон таҳдид мекунад ё чаро Чин ба Осиёи Марказӣ вом медиҳад?

229
Қарзи Тоҷикистон ва дигар кишварҳои Осиёи Марказӣ дар назди Чин меафзояд, оё имконпазир аст, ки қарзгириро давом дод, ё ин ки қарздоронро варшикаст таҳдид мекунад

ДУШАНБЕ, 7 июн — Sputnik, Вадим Попов. Тоҷикистон дар байни кишварҳое афтод, ки осебпазирии молиявии онҳо аз рӯи ӯҳдадориҳояшон дар назди Чин, рӯз ба рӯз зиёд мешавад.

Коршиносон аз Center for Global Development (ИМА) сиёсати сармоягузории ҶХЧ-ро омӯхта, маълум кардаанд, ки кишварҳои Осиё, Африқо ва Аврупо аз чиниҳо 8 триллион доллар қарздор шудаанд.

Тоҷикистон ҳамроҳ бо Қирғизистон, Ҷибутӣ, Лаос, Молдив, Муғулистон, Черногория ва Покистон дар гурӯҳи хатар қарор гирифтааcт.

Тоҷикистон чигуна аз Чин қарздор шуд?

Қарзи умумии Тоҷикистон аз Чин 1,2 миллиард доллар аст (беш аз 20% ММД). Маблағи умумии қарзи беруна аз 1 апрели соли 2018 ба 2,859 миллиард доллар баробар буд. Аксарияти ӯҳдадориҳои Тоҷикистон — ин қарзи давлатӣ аз рӯи эътиборҳои "марбута" мебошад.

Дар ивази васоили молӣ, Тоҷикистон вазифадор аст, ки коло интиқол диҳад, назоратро аз болои конҳо таъмин кунад ва дигар шартҳои созишномаро, аксаран бидуни суданд, ба анҷом расонад.

Ҳамин тариқ, дар ивази сохтмони Маркази барқу гармидиҳии "Душанбе-2", Ҳукумати Тоҷикистон ба ширкати чинии ТВЕА ҳуқуқи истихроҷи тилло аз кони "Кумарги Боло"-ро дод. Чиниҳо ба кон то замоне, ки Тоҷикистон 331 милллион доллари қарзро барнагардонад, соҳибӣ хоҳанд кард.

Қисми зиёди эътиборҳое, ки ҶХЧ ба Тоҷикистон додааст, ин ё он тавр ба саноати кӯҳӣ канданиҳои фоиданок алоқаманд аст. Ин маблағҳо ба лоиҳаҳои инфрасохторие, ки барои рушди иқтисодиёти ҷумҳурӣ заруранд, равона карда шудааст. Аммо коршиносон истисно намекунанд, ки ҳаҷми афзоиши сармоягузориҳои мустақим дар бахшҳои муҳими стратегӣ, метавонад Тоҷикистонро ба вобастагӣ аз ҳамсояи пурқудраташ гардонад.

Қирғизистон - ҳамдаму ҳамтақдири мо аз рӯи бадбахтии қарзӣ аст

 Чунин вазъият дар Қирғизистони ҳамсоя низ ба вуҷуд меояд. Қарзи давлатии берунаи Қирғизистон аз Чин (Эксимбанк ҶХЧ) 1 миллиарду 709 миллион долларро дарбар мегирад. Аз он 386 миллион доллараш барои таҷдиди Маркази барқу гармидиҳии пойтахти кишвар гирифта шудааст.

Дар тӯли 10 соли охир қарзи ҷумҳурӣ дар назди Чин тақрибан 200 маротиба афзудааст. Моҳи марти соли равон сафири Чин дар Қирғизистон Сяо Синхуа эълом дошт, ки қарз аз рўи созишномаҳо пардохт хоҳад шуд, вале масъалаи ихтисори онро бошад, ҷониби чинӣ баррасӣ нахоҳад кард.

Шаҳрвандони ҷумҳурӣ аз вазъияти бавуҷудомада сахт нигаронанд. Нафароне, ки бетафовут нестанд, изҳори ташвиш мекунанд, ки қарздеҳ метавонад қитъаи заминро бар ивази воми худ гирад. Барои он, ки аҳолии иқтисодан фаъол — 2,5 миллион қирғизистониҳо — қарзи давлаташонро ба ҶХЧ пардохт намояд, ҳар як шахс бояд 680 доллар диҳад. Пешниҳоди фаъолон барои "партофтани" пул, ҷамъияти Қирғизистонро ба ларза оварда буд. Дар ҳамин ҳол, қарзи Чин соат ба соат меафзояд.

Бо қарздорони Чин чӣ рух медиҳад?

Чин лоиҳаҳоро дар 68 давлати дунё маблағгузорӣ мекунад. Сарфи назар аз он, ки қобилияти пардохткунии бисёре аз қарзгирон дар ҳоли хеле табоҳ аст, Чин боз ҳам ба онҳо вом медиҳад. Сабаби ин гуна саховатмандӣ дар чист?

Аз як тараф — ба кишварҳои рӯ ба тараққӣ дар ҳақиқат сармоягузорӣ барои амалисозии лоиҳаҳои сершумори муҳим кофӣ нест ва Чин, ки захираҳои молиявии бузург дорад, метавонанд ба онҳо кӯмак расонад. Аз ин рӯ, ҳукуматҳои маҳаллӣ бо сари таъзим ба назди сармоягузорони Чин мераванд. Аммо аз тарафи дигар мушкилӣ дар он аст, ки Чин ба захираҳои табиӣ ниёз дораду ба лоиҳаҳои инфрасохторӣ на бо далели алҳаётӣ  сармоягузорӣ мекунад: роҳҳо ва бандарҳо барои содирот ва интиқоли минбаъдаи ашёи хом ба ҶХЧ заруранд.

Мисоли возеҳи ин таърихи бандари Хамбантотаи Шри Ланка шуда метавонад. Мувофиқи иттилоъи Сандуқи байналмилалии пул, қарзи берунии ин кишвар дар охири соли 2017-ум 48,3 миллиард доллар ё зиёда аз 80 фоизи ММД-и онро ташкил медод. Ҳиссаи ҶХЧ аз он тақрибан 8 миллиард доллар аст.

Мақомоти Шри-Ланка натавонистанд қарзи Чинро саривақт пардохт кунанд ва дар натиҷа бандари муҳимтарини худ Хамбантотаро ба муассисаи давлатии China Merchants Port Holdings доданд. Акнун бастаи назоратии саҳмҳои ширкати идоракунии "Хамбантота" ва худи бандар ба чиниҳо тааллуқ доранд. Шартномаи иҷораи он ба мӯҳлати 99 сол имзо шудааст.

Бо ин роҳ, танҳо як қисми хурди қарз пардохт шудаасту, халос. Чин танҳо 1,1 миллиард доллари онро ихтисор кардааст. Коршиносон ин вазъро "қапқони қарзӣ" номидаанд.

Хамбантота иншооти муҳим барои амнияти барқии ҶХЧ ба ҳисоб меравад. Бандари амиқоб дар наздикии роҳҳои тиҷорати ҷаҳонӣ, ки тавассути Уқёнуси Ҳинд мегузаранд, воқеъ буда, аз се ду ҳиссаи нафти содиротӣ бо хатсайрҳои на аз он дур интиқол дода мешаванд.  

Барои ҳифзи роҳҳои тиҷоратӣ Чин ба пойгоҳҳои ҳарбӣ ниёз дорад. Майдонҳои барои онҳоро низ метавон аз ҳисоби қарзи пардохтнашуда ба даст овард.

Ҳамин тариқ, таҳлилгарон пешбинӣ мекунанд, ки чиниҳо метавонанд идораи бандари ҷазираи Эспириту-Санто дар кишвари Вануатуро ҳам зери дасти худ гиранд. Барои сохтмони ин ва дигар иншоотҳо ҶХЧ ба Вануату эътибор дар ҳаҷми 270 миллион доллар ироа намудааст, ки ин нисфи қарзи берунаи давлати ҳавзаи уқёнуси Ором ё тақрибан сеяки ММД-и онро ташкил медиҳад. Дар масофаи 2 ҳазор километр аз Австралия метавонад пойгоҳи ҳарбӣ-баҳрии Чин пайдо шавад.

Нигарониҳои таҳлилгарон беасос нестанд. Чин аллакай дорои пойгоҳи ҳарбии хориҷӣ аст, ки аз бар ивази қарзи додашуда ба кишвари Ҷибутӣ дар "Шохи Африқо!", гирифта шудааст. Қарзҳои умумии ин кишвари африқоӣ ба нисфи ММД расидааст. Тавре аз ҷониби Center for Global Development пешгӯӣ шудааст, ҳиссаи Чин дар қарзи давлатии Ҷибутӣ дар ояндаи наздик аз 82 то 91% афзоиш хоҳад ёфт. Пойгоҳ дар наздикии раги ҳамлу нақли марзи байни Осиё ва Аврупо ҷойгир аст.

Соли 2015 ҳукумати Покистон ба ширкати давлатии чинӣ China Overseas Port Holding бандари Гвадарро ба муддати 43 сол бароии таъсиси "минтақаи махсуси иқтисодӣ" дода буд. Исломобод қариб 16 миллиард доллар аз Пекин қарздор аст. Ин муомила ба ҶХЧ 91%  фоидаро аз даромади бандарро медиҳад, бар замми ин боз 85% даромадҳои худро "минтақаи озод" ба Чин пешниҳод мекунад. Бандари Гвадар яке аз иншоотҳои муҳимтарин дар муносибатҳои Чин бо Шарқи Наздик ба ҳисоб меравад. Даҳлези Покистон барои осонии кори гулӯгоҳи Малакӣ офарида шуда, ки тавассути он дар ҳоли ҳозир зиёда аз 80 дарсади нафти содиротии ҶХЧ интиқол меёбад.

Соли 2002-юм ҳукумати ҶХЧ қарзҳои Афғонистонро ихтисор карда буд. Мувофиқи маълумоти расмӣ, ҶХЧ мехоҳад бар зидди бӯҳроне, ки дар натиҷаи ҳукмронии гурӯҳчаҳои ҳаракати "Толибон" ба вуқӯъ омада буд, ва сипас маъракаи зиддитеррористии амрикоӣ гузаронида шуда буд, мубориза барад. Маблағи дақиқи қарзҳои ихтисоршуда ошкор намешавад.

Чин аз соли 2000 то 2009 қарзҳои 35 давлати Африқоро дар ҳаҷми 2,85 миллиард доллар ихтисор кардааст. Дар соли 2007 қарзҳои 49 кишвари аз ҳама ақибмонда ва камбизоаттарин дар Осиё, ҳавзаи баҳри Кароиб ва Уқёнуси Оромро ихтисор кард. Қарзҳои Муғулистон бахшида шуданд. Шартҳои мушаххаси бисёр амалиётҳо то ба ҳанӯз номаълуманд.

Оё Осиёи Марказӣ аз густариши Чин бояд тарсад ё на?

Ба вазъи кишварҳои Осиёи Марказӣ баргашта, лозим ба тазаккур аст, ки ҳукуматҳои ҷумҳуриҳо аҳолии худро бар он бовар мекунонанд то бидуни гирифтани эътибор чархиши иқтисод номумкин аст.

Ҳамин тариқ, муовини якуми мудири Маркази тадқиқоти стратегии назди раисиҷумҳури Тоҷикистон Сайфулло Сафаров мешуморад, ки дар Тоҷикистон ҳеҷ гуна густариши сиёсати Чин дида намешавад, танҳо муносиботи дӯстона ва шарикии стратегӣ вуҷуд доранду, халос.

Дар навбати худ, раисиҷумҳури Қазоқистон Нурсултон Назарбоев ба унвони як тафохур қайд мекунад, ки сармоягузории хориҷӣ барои ҳар як шаҳрванди ҷумҳурӣ ба ҳисоби миёна дар саросари ҷаҳон, ду баробар зиёдтар аз кишварҳои рӯ ба тараққӣ аст. Дар айни замон, ҳисси сармоягузориҳо дар саноати канданиҳои фоиданоки Қазоқистон 34% аз ҳаҷми умумӣ ва 23% аз иктишофи заминшиносиро ташкил медиҳад.

Сардори шӯъбаи иқтисодии Донишгоҳи кишварҳои узви ИДМ Аза Мигранян бар он бовар аст, ки барои чиниҳо назорати сиёсӣ аз болои минтақаи Осиёи Марказӣ лозим нест. Онҳо ягона чизеро, ки мехоҳанд, ин бартарии рақобатпазирӣ дар бозори захоири табиӣ аст. Коршинос амалҳои роҳбарияти кишварҳои Осиёи Марказро ба зарурати рушд рабт дода, таъкид мекунад, ки иқтисоди Осиёи Марказӣ дар ҳақиқат ба захоири молӣ ниёзи азим дорад.

Аммо на ҳама ин хӯшбиниро мепазиранд

Мудири Маркази омӯзиши кишварҳои Шарқи Наздик ва Осиёи Марказӣ Семён Багдасаров чунин мешуморад, ки Чин нақшаҳои дурандешона дар нисбати Осиёи Марказӣ ва наздиктарин ҳамсоягони онро дорад. Ӯ бар он бовар аст, ки аз ҶХЧ набояд камтар аз ИМА нигарон буд.

"Чин ба марҳилаи дуввум — густариши низомӣ гузаштааст. Онҳо барои мо шарик набуданду нестанд. Агар ҳолате ба вуқӯъ ояду, моро нобуд карданӣ хоҳанд, чиниҳо инро бо хушнудии том на камтар аз амрикоиҳо ба анҷом мерасонанд", — гуфт Семен Багдасаров дар сӯҳбат бо Sputnik Тоҷикистон.

Созмонҳои байналмилалии молиявӣ ҳамчунин Тоҷикистон ва ҳамсояҳои онро аз вобастагии қарзӣ огоҳ мекунанд.

Сандуқи байналмилалии пул моҳи ноябри соли 2017 тасмим гирифт то сатҳи камбизоатиро дар Тоҷикистон каме боло барад. Чунин тасмим дар робита ба вайрон кардани меъёрҳои нишондоди қарзи давлатии ҷумҳурӣ гирифта шуда буд.

Мутахассисони Сандуқи байналмилалии пул ПУЛ ба қарздорон тавсия медиҳад то ислоҳоти андозӣ-буҷавӣ гузаронанд, ки истеҳсолотро баланд бардошта, ба рушди сармояи инсониву ҷисмонӣ мусоидат кунад.

"Ниҳоят муҳим аст, ки кишварҳои рӯ ба тараққӣ бо даромади кам, қобилияти сиёсати андози худро баланд бардоранд. Ин ба онҳо имкон медиҳад то пардохти қарзҳои худро таъмин кунанд… Ва муҳим нест, ки фаъолиятҳои иқтисодии бе ин ҳам пешрави худро ҳавасмандтар кунанд", — гуфта мешавад дар гузориши вижаи Бунёди "Пойиноварии сатҳи баланди қарз".

Роҳбари Сандуқи байналмилалии пул Кристин Лагард дар Анҷумани байналмиллалии иқтисодии Санкт-Петербург суханронӣ намуда, қайд кард, ки сатҳи баланд ва вазнинии қарзҳои давлатии кишварҳои соҳибистиқлол ва корпоратсияҳо, ба андозаҳои бесобиқа расидаанд. Алъон ин тақрибан 162 триллион доллар, ё 220%-и ММД-ро ташкил медиҳад, ки аз нишондоди давраи баъди Ҷанги дуюми ҷаҳонӣ бештар аст — ва ин ниҳоят нест.

Дар Сандуқи байналмилалии пул қайд мекунанд, ки ғайр аз қарз, арзиши хидматрасонии он ҳам афзоиш меёбаду, эътибор гирифтан боз ҳам мушкилтар мешавад. Дар ин авзоъ пешниҳодоти Чин ҳамчун наҷот пазируфта мешавад. Танҳо умедвор шудан даркор аст, ки ғарқшудагон боз рӯи об мебароянду, ҳамроҳ бо наҷотдиҳандагони худ ба қаъри он намераванд.

229
Барчаспҳо:
кони тилло, қарз, Чин, Тоҷикистон
Сотрудник коммунальной службы убирает улицу в Москве, архивное фото

Қадри муҳоҷир: иқтисодиёти Русия бидуни шаҳрвандони хориҷӣ чӣ мешавад?

103
(Таҷдидшуда 18:08 22.10.2020)
Бори нахуст дар пайи чанд сол тиҷорати Русия бо мушкили камбуди қувваи кории хориҷӣ рӯ ба рӯ шуд. Ин албатта фоҷеа нест, аммо ба паст шудани сифати зиндагӣ бетаъсир намемонад

ДУШАНБЕ, 22 окт — Sputnik. Чанде пеш дар Русия ширкатҳои бузурги такси ба монанди "Ситимобил", "Везёт"  ва  Gett аз норасоии коргар шикоят карданд.

Гӯё дар шаҳрҳои бузург, ки қисми бештари ронандагонро муҳоҷирон ташкил медиҳанд, барои беҳтар шудани сифати корашон  20 дар сад ронанда норасоӣ мекардааст.

Дар шаҳр на танҳо мутахассисони баландихтисос, балки коргарони одӣ намерасанд.

Ба ин мушкилӣ пеш аз ҳама дар Кремл аҳамият доданд. Ҳамин тавр,пештар раиси шаҳри Маскав Сергей Собянин дар мусоҳиба бо телевизиони Русия кам шудани шумораи муҳоҷиронро дар пойтахт мушкилии ҷиддӣ номид. 

Ӯ низ аз ҳамон 40 дар сад ёдрас шуд, танҳо сухан дар бораи коҳиш ёфтани шумораи коргарон мерафт, ки ин метавонад дар зимистон ба кори хадамоти коммуналӣ бетаъсир намонад. 

Sputnik Тоҷикистон дар мусоҳиба аз чанд коршинос пурсон шуд, ки ин норасоии аз чист ва оё ин изҳороти раиси шаҳр метавонад ба ифтитоҳи марзҳо аз ҷониби кишварҳои Осиёи Миёна боис шавад.

"Корона" ва рубли заиф

Сабаби аввал аллакай ба ҳама маълум, ҳамагирии коронавирус аст. Садҳо муҳоҷирони меҳнатӣ ба ватанашон рафтанд, то наздиконашонро хабар гиранд ва карантинро гузаронанд, аммо ба Русия баргашта наметавонанд, зеро Русия танҳо ба парвозҳои махсус иҷозат медиҳад, аммо ба ифтитоҳи марзҳояш бо як қатор кишварҳои Осиёи Марказӣ намешитобад.

Бештари шаҳрвандони Тоҷикистон, ки моҳҳо навбаташонро дар сафорати Тоҷикистон интизор буданд, ин мушкилиро аз таҷрибаи худ медонанд.

Сабаби дигаре, ки аҳамияти камтар надорад, - иқтисодист.  Шаҳрвандони хориҷӣ дигар ба Русия шитоб намекнунд, зеро даромадашон дар ин кишвар ба таври назаррас кам шудааст, мегӯяд роҳбари Шӯрои комиссияи умури миллатҳои Маскав Юрий Московский.

"Росия барои муҳоҷирон ҳамчун кишвари манбаи даромад аҳамияташро гум мекунад. Алалхусус ин пас аз хело коҳиш ёфтани арзиши рубл ба назар мерасад. Мисол, агар муҳоҷирон аз Украина ё Белорусро нигарем, онҳо ба Полша рӯй овардаанд, ки дар он ҷо музд 2-3 баробар зиёдтар аст", - тавзеҳ дод вай ба Sputnik Тоҷикистон.

Вазъ дар кишварҳои ОМ назар ба Белорус ё Украина дигар аст - мардум дар кишвари манбаи кор интихоб надоранд. Барояшон ғайр аз Қазоқистон, ки дар он ҳам бошад бозори меҳнат бисёр кӯчак аст, интихобе нест.

Дар Русия барои муҳоҷирони ғайриқонунӣ низ Маркази имдод ифтитоҳ мешавад

Аммо бо назардошти арзиши патент ва дигар ҳуҷҷатҳоИ иҷозаи кор ва иҷораи манзил, даромад чандон зиёд нест, ки дар хориҷ кор ҷӯянд, ба ҳар ҳол то анҷоми пандемия.

Ва ин бонги хатар на танҳо ба кишварҳои осиёимарказӣ, ки маҷрои "пули муҳоҷирон"-ро гум кардаанд, балки барои иқтисоди Русия низ мебошад.

"Суханҳои Собянин маънои онро дорад, ки ба андешаи мутахассисони ба ном мутахассис, талабгарони баста шудани марзҳо нигоҳ накарда, роҳбарияти олии Русия дарк мекунад, ки муҳоҷирони меҳнатӣ дар иқтисоди Русия ҳаётан муҳиманд, - таъкид мекунад Московский. - Ва сухан на танҳо дар бораи норасоии муҳоҷирон меравад. Одамон - манбаи бузурганд, ҳаракатдиҳандаи бахши хизматрасониҳо ва гардиши мол мебошанд. Ин ҳақиқати бебаҳс аст".

Муҳоҷирон ҷое нарафтаанд

Бояд қайд кард, ки ҳиссаи дақиқи баромади муҳоҷирон на он қадар бузург аст. 40 дар сад ин нишондоди баландтарин дар соҳаи алоҳида аст, омори дақиқро муайян кардан мушкил аст, зеро бештари муҳоҷирон дар "минтақаи хокистарӣ" зиндагӣ мекунанд, ки муздашонро дар дохили конверт мегиранд.

Ҳамин тавр, бино бар иттилои Федератсияи муҳоҷирони Русия, шумораи муҳоҷирон амалан кам нашудааст, ба гуфтаи ФМР, онҳо ҷои рафтан надоштанд, пас аз карантин бештарашон қарор доданд, то дар Русия монанд, зеро баъди баргаштан ба ватан пайдо кардани кор мушкилии рақами яки онҳо мешуд.

"Хуруҷи муҳоҷирон на бештар аз 1-2 дар садро ташкил додааст, бо назардошти он ки аз 15 март тартиботи будубоши муҳоҷирон ба чанд бор тағйир ёфт, ҳамчунин тартиби ба даст овардани патент то дараҷаи будубош дар Русия бидуни он дигаргун гашт. Ва дар ин ҳолат, мо метавонем дар мавриди кам шудани патентҳои додашуда тахмин занем. Дар мавриди соҳаи фаъолият  бошад, ЖКХ на бештар аз дигарон зарар дидааст", - таъкид карданд дар ФМР.

Мактуб аз баргҳо: муҳоҷири роҳруб тарзи мубориза бо коронавирусро нишон дод - навор

Аммо хуруҷи зиёди муҳоҷирон ба бештари соҳаҳои иқтисод сахт таъсир нахоҳад расонд(ба ғайр аз сохтмон). Эҳтимоли ғолиб ин ҷо сухан дар "комфорт"-ест, ки барои сокинони бештари шаҳрҳои калон одат шудааст.

"Мо сахт аз муҳоҷират вобаста нестем, шаҳрвандони хориҷӣ - аз 2 то 3 дар сад қувваи кории тамоми Русияро ташкил медиҳанд. Танҳо бе муҳоҷирони меҳнатӣ ба мо мушкилтар ва зиндагӣ камроҳаттар мешавад. Пештар бо хизматрасонии дараҷаи паст қаноат мекардем. Такси шаҳомате буд , ки пас аз даъват кардан танҳо баъди як соат ба дари хонаат меомад, касе хӯрокаро то дари хона намерасонид, кӯчаҳоро ҳам ҳар рӯз тоза намекарданд. Аммо ин аз он намегӯяд, ки шумо ба он вақтҳо бамегардем", - таъкид мекунад Юрий Московский.

Дар масъалаи ифтитоҳи шитобноки марзҳо бошад, - ин ҷо тарси пандемия аз тарси норасоии қувваи корӣ бузургтар аст, мегӯяд роҳбари "Иттиҳодияи муҳоҷирони меҳнатӣ" Ренат Каримов.

"Фикр мекунам, гуфтаҳои Собянин ин ҷо кӯмак намекунанд. Дар як тараф масъалаи тозагии Маскав бошад, ҷониби дигар хатари паҳншавии босуръати коронавирус аст. Барои ҳамин норасоии қувваи корӣ - нақшмояе нест, ки тавонад марҳилаи ифтитоҳи марзҳоро наздик кунад", - тавзеҳ медиҳад Каримов.

Дар як нуқтаи назар ҳамаи коршиносон ҳамфикранд - кӯшиши мақомот дар пур кардани ҷои муҳоҷирони хориҷӣ аз ҳисоби муҳоҷирати дохилӣ бесамар хоҳад буд. Бекорӣ дар Русия чун дар Аврупо, хусусияти сохторӣ дорад. Шаҳрвандони Русия дар бештари ҳолатҳо, ҳатто ҳангоми мавҷуд будани ҷои кории холӣ, кӯшиши ишғол кардани онро намекунанд. Ин маънои онро дорад, ки дар Русия ҷои муҳоҷирони меҳнатиро касе гирифта наметавонад.

 

103
Дмитрий Полетаев

Полетаев: пас аз пандемия муҳоҷиронро дар Русия корҳои зиёд интизор аст

250
(Таҷдидшуда 17:22 19.10.2020)
Дмитрий Полетаев, директори Маркази тадқиқоти муҳоҷират, корманди пешбари Пажӯҳишгоҳи пешгӯии иқтисодии Академияи илмҳои Русия гуфт, ки дар оянда Русия ба коргарони мавсимӣ муддати дароз ниёз хоҳад дошт

ДУШАНБЕ, 19 окт — Sputnik. Соли 2020 шумораи муҳоҷирони меҳнатӣ дар Маскав 40% коҳиш ёфт. Дар ин бора мири шаҳр Сергей Собянин хабар дод.

Камшавии нисфи шумораи муҳоҷирон дар кори хадамоти шаҳрӣ, алахусус дар ҷойҳои кории муваққатӣ барои тоза кардани шаҳр ба назар мерасад.

Коҳиши шумораи муҳоҷирон ба бозори меҳнат дар Маскав таъсир мерасонад. Ин алалхусус ба соҳаи манзилию коммуналӣ дахл дорад, ки дар он коргарони мавсимӣ ҷалб карда мешаванд.

Ба гуфтаи директори Маркази тадқиқоти муҳоҷират Дмитрий Полетаев, корманди пешбари Пажӯҳишгоҳи пешгӯии иқтисодии Академияи илмҳои Русия, дар Маскав ва дигар шаҳрҳои калон ҷойҳои муҳоҷирон боқӣ хоҳанд монд, зеро пас аз бекор кардани карантин, иқтисод ба ҳолати муқаррарӣ бармегардад.

Генерал Валентина Казакова шарҳ дод, чигуна ҳуқуқи муҳоҷирон ҳимоят хоҳад шуд

Полетаев дар суҳбат бо Sputnik Тоҷикистон гуфт, сохтмон, хоҷагии манзилию коммуналӣ, хидматрасонӣ, тозагӣ - ин ҳама ба ҷое нахоҳад рафт ва ҳамзамон дар умури хизматрасонии хаткашонӣ низ ҷойҳои нав пайдо хоҳанд шуд.

Коршинос қайд кард, ки ҳамин ки иқтисод тадриҷан аз оромии маҷбурӣ бармегардад, ҷойҳои корӣ боз пайдо мешаванд.

Илова бар ин, Полетаев қайд кард, ки раванди ҷалби қувваи корӣ ба маркази Русия ва шаҳрҳо идома дорад. Дар берун аз минтақаҳои калони, ба монанди Санкт-Петербург ва Москва ҷойҳои нав пайдо шудаистодаанд.

"Ин тамоюл барои 10-15 соли оянда аст, бинобар ин, мо бояд ҳатто сари он андешем, ки шояд ҳатто он муҳоҷирони меҳнатиро, ки ҳоло мо ба онҳо такя карда метавонем, нарасад", - илова кард манбаъ.

Ӯ ҳамзамон тавзеҳ дод, ки ин ҷойҳо барои муҳоҷирони дорои тахассуси пасти меҳнатӣ хоҳанд буд, ки дар он ҷо кори душвор хоҳад буд ва аз ин рӯ онҳо танҳо ба муддате ба он ҷо хоҳанд омад.

Мактуб аз баргҳо: муҳоҷири роҳруб тарзи мубориза бо коронавирусро нишон дод - навор

"Мусаллам аст, ки вазъи демографӣ талаб мекунад, ки шумораи бештари муҳоҷирони синни қобили меҳнат ҷалб карда шаванд, ки онҳо русиягӣ шуда метавонанд. Ин муқаррарот амалӣ карда мешавад", - хулоса кард директори Маркази омӯзиши муҳоҷират.

250
Барчаспҳо:
кор, муҳоҷир, Тоҷикистон, Русия
Джо Байден

Дар шикасти Байден намешавад русҳоро гунаҳкор кард

0
(Таҷдидшуда 18:41 22.10.2020)
Интихобот дар Амрико ба лаҳзаҳои ниҳоӣ расид: имрӯз Доналд Трамп ва Ҷо Байден бори охир дар рафти дебат дидор хоҳанд кард

ДУШАНБЕ, 22 окт – Sputnik. Мумкин аст, ҳамин дидор охирин бошад, чун вазъияти ИМА имрӯз чунон шадид аст, ки ин ду нафарро намешавад якҷо тасаввур кард.

Агар ҳам муъҷизае рух диҳаду Байден дар интихобот пирӯз шавад - Трамп метавонад натиҷаи интихоботро эътироф накунад ё ками камаш ҳамаи анъанаҳоро поймол карда, ба маросими савгандёдкунӣ ҳозир нашавад.

Ва Байден ҳам ба ҳеҷ ваҷҳ ба маросими инаугуратсияи Трамп нахоҳад омад - ба ҳамин минвол рӯзи панҷшанбе барояшон рӯзе хоҳад буд, ки онҳо метавонанд бигӯянд, чӣ мехоҳанд. Ва онҳо аз ин имконият ба пуррагӣ истифода хоҳанд кард.

Трамп Байденро раҳбари гурӯҳи ҷинояткорон меномад ва талаб мекунад, ки ӯро ҳамроҳи писараш Хантер равонаи зиндон кунанд. Ҷо дар зиндон намешинад, вале вақте ӯ интихоботро бой медиҳад, расонаҳо мегӯянд, ки ӯро "сюрпризи октябрӣ" аз пой зад - яъне маводе, ки чанд рӯз қабл аз компютери Хантер дарёфт шуд, ки собиқ ноиби президентро дар фасод муттаҳам мекунад. Вале Байден бидуни ин маводҳо ҳам мағлуб мешуд, чун Трамп ба пирӯзӣ маҳкум шудааст.

Вале чигуна мешавад: назарпурсиҳо тамомии бартарияти Байденро нишон медиҳад? Набояд онҳо сохта бошанд?

Метавонанд. Чун онҳое, ки муқобили Трамп бозӣ мекунанд, метавонанд аз ҳар дурӯғе кор бигиранд.

"Ман натанҳо муқобили Байден, балки зидди расонаҳо, ширкатҳои бузурги технологӣ ("Фейсбук", "Твиттер", "Гугл") ва "ботлоқи вашингтонӣ" номзад мешавам, гуфт Трамп. Бале - ва беҳтарин тасдиқи ин вокуниши деви сесара ба далелҳои айбдоркунандаи зидди оилаи Байден буд.

Мавод дар "Ню-Йорк пост" - ро кӯшиш карданд, блок кунанд. "Гугл" онро наметавонист бихонад ва "Фейсбук" - у "Твиттер" иҷоза надоданд, ки он мавод дар саҳифаҳояшон паҳн шавад. Ва расонаҳо ҳам кӯшиш карданд, маводи баҳсбарангезро нодида бигиранд ва аксарияти сиёсатмадорон чунон вонамуд мекарданд, ки коре нашудааст.

Дар баробари ин, ҳамон замон ба тарафи Русия айбдориҳо садо доданд, маълум ки ин Русия боз ба корҳои дохилии Амрико дахолат кард ва Байденро муттаҳам намуд.

Дар ин бора натанҳо конгрессменҳо гуфтанд, балки кормандони мақомот низ. Кормандони пешин - чун директори Хадамоти ҷосусии ИМА Ҷон Рэтклифф изҳор дошт, ки маълумот дар ноутбуки Байден "қисми ягон маъракаи русиягӣ нест". Вале кормандони собиқ номаи кушод навишта гуфтаанд,, ки "таҷрибаи пешин моро водор месозад, ки дасти ҳукумати Русияро дар ин бор эҳсос кунем".

"Пайдо шудани номаҳои электронӣ дар саҳнаҳои сиёсии Иёлоти Муттаҳида, ки гӯё ба писари ноиби президенти ИМА Байден Хантер тааллуқ доранд, ки аксари онҳо аз даврае, ки ӯ дар раҳбарии ширкати Burisma дар Украина кор кардааст, нишонаҳои классикии маъракаи иттилоотии Русияро дорад".

Яъне, Русияро ба сохтани далелҳои носозгор нисбати Байден айбдор намекунанд - ҳарчанд чунин овоазҳо ҳаст - не, Русия танҳо паҳн кард. Аммо чӣ гуна - мешавад агар, ба гуфтаи Руди Ҷулиана (адвокати Трамп ва шаҳрдори собиқи Ню-Йорк), муҳтавои диски компютерии Ҳантер Байден ҳафт моҳ пеш ба ФБР супурда шуда бошад?

Яъне Маскав ин маводҳоро баҷой нигоҳ медошт ва ба "сюрпризи октябрӣ" омода мешуд, ё дастгоҳи трамп ва мушовиронаш аз ҷумла Ҷулиана ин корро карданд? Бале, Ҷулиана зертобеи Путин аст...ва ин шӯхӣ нест: чуноне сенатор Крис Мерфи изҳор дошт, "ин бор русҳо қарор карданд, ки шаҳрвандони амрикоро чун ҷосусони худ созанд. Онҳо кӯшиш мекунанд, ки пропагандаи худро дар расонаҳо ҷой диҳанд. Ва онҳо комёб шуданд. Медонед, Руди Ҷулиана акнун ҷосуси Русия аст".

Бале, албата агар худи Трамп корманди Кремл бошад, дар бораи зертобиъинаш бояд чӣ гуфт. Ханда хандаю, вале худи ҳамин баҳогузории хатои воқеъият ва ҳодиса бо оилаи Байден аллакай нишонгари пирӯзии Трамп аст. Чун рақибони ӯ дар ҷаҳони хаёлӣ ба сар мебаранд - дар ҷаҳоне, ки дар он русҳо ба рафти интихоботи ИМА дахолат мекунад.

Вале, дар воқеъ мо чизи тамоман дигарро мебинем: роҳпаймоии ҷонибдорони Трамп дар сар тосари кишвар ва вохӯрии камёби Байден бо ҷонибдорони камаш. Трампро ҳатто мусулмонон ва дигар қавмҳои аққалият низ дастгирӣ мекунанд. Набуди пурраи далелҳо оиди алоқаи русҳо бо Трамп ва фасоду дуруғгӯии оилаи Байден. 

Ва муҳимтар аз ҳама, дар ҷаҳони воқеӣ, амрикоиҳо кайҳо боз, аз элитаи сиёсии худ -  "ботлоқи Вашингтон" -и дилсард шудаанд ва аз ин рӯ ягона алтернативаи ҷиддӣ ба Трамп метавонист Сандерс бошад. Аммо маҳз ба сабаби дар система набуданаш коллективи "Байден" ӯро ба интихобот роҳ надод.

Амрикоиҳои оддӣ на дар ҷаҳони таблиғотӣ, балки дар ҷаҳони воқеӣ зиндагӣ мекунанд ва аз ин рӯ натиҷаи интихоботи 3 ноябр барояшон пешакӣ муайян аст. Ҳатто сарфи назар аз кӯшиши гардиш додани овозҳо дар "иёлатҳои ноустувор" тавассути сафарбар кардани як интихобкунандаи ғайрифаъоли демократӣ ба овоздиҳӣ тавассути почта - зеро дар он ҷо низ афзоиши овозҳо ба тарафдории ҷумҳурихоҳон дида мешавад.

Ҷаҳони ихтироъшуда 3 ноябр мағлуб хоҳад шуд, ҳатто агар баъд хаос барпо кунаду воқеъиятро напазирад, он ҳеҷ куҷо намешавад.

Гидраи се сар ба интиқом умед мебандад ва барои он кор мекунад. Ҳам дар миқёси Амрико ва ҳам ҷаҳон - ва дар ин ҷо вай ҳақ дорад, ки дар нокомиҳояш русҳоро гунаҳгор кунад.

0
Барчаспҳо:
русҳо, гуноҳ, Русия, ИМА