Бишкек. Акс аз бойгонӣ

Бишкек ИМА-ро дар талоши тахриби сулҳ дар Қирғизистон муттаҳам кард

8
(Таҷдидшуда 17:15 15.07.2015)
Дар вазорати умури хориҷии Қирғизистон ихтисоси ҷоизаи “Ҳомии ҳуқуқи инсон” ба Азимҷон Аскаровро иқдоми амдӣ ба манзури ҷилавгирӣ аз тақвияти субботи байниқавмӣ ва сулҳ дар кишвар арзёбӣ карданд.

ДУШАНБЕ, 15 июл — Sputnik. Ихтисоси ҷоизаи вазорати хориҷии ИМА "Ҳомии ҳуқуқи инсон" ба Азимҷон Аскаров, ки дар Қирғизистон ба иртикоби ташкили ноамниҳои оммавӣ ва мушорикат дар қатли маъмури милитсия муҷозот шудааст, Бишкек иқдоме барои оташ задани мухолифатҳои қавмӣ арзёбӣ мекунад, изҳор доштааст рӯзи чаҳоршанбе ВКХ ҷумҳурӣ.

Ахиран дар расонаҳо иттилоъе пахш шуд, ки ИМА ба Аскаров ҷоизаи "Ҳомии ҳуқуқи инсон"-ро ихтисос додааст, ки ба ашхос ва ё созмонҳое тақдим мешавад, ки дар давоми солҳои тӯлонӣ дар шароити иқдомоти мухолифати ҳукуматӣ барои дифоъ аз ҳуқуқи инсон талош карда қобилиятҳои раҳбарии худ ва ҷасорат нишон додаанд.

"Ихтисоси ин ҷоизаи боифтихор ба Аскаровро Ҷумҳурии Қирғизистон иқдоме арзёбӣ мекунад, ки мухолифат ба тақвияти сулҳи субот байниқавмӣ дар кишвари моро ҳадаф дорад. Ҷониби Қирғизистон ин тасмимро талоши барои тахриби раванди тақвияти ваҳдати миллӣ ва суббот дар кишвар арзёбӣ мекунад", — омадааст дар баёноти расмии ВКХ ҷумҳурӣ.

ВКХ бар ин назар аст, ки ин амр "метавонад ба даргириҳо мунҷар шуда сулҳи ноустуворро, ки бо талошу заҳмати бузурги халқи кишвар то ҳол бунёд мешавад, тахриб созад".

Дар ниҳоди умури хориҷӣ изҳори шубҳа карданд, ки Аскаров, ки дар ватан аз ӯ ба унвони "мушорикаткунандаи қатл дониста шуда баёнгари варшикастагии ваҳдати халқи Қирғизистон аст" ба меъёрҳои ин ҷоиза созгор бошад.

"Бидуни мусоидати Ҷумҳурии Қирғизистон иқдоми Иёлоти Муттаҳидаи Амрико бо истифода аз мавзӯъи байниқавмӣ ба равобити дуҷониба латмаи ҷиддӣ ворид месозад", — зикр шудааст дар санад.

Соли 2011 Додгоҳи олии Қирғизистон ӯзбактабор Аскаровро ба иттиҳоми барангехтани даргириҳои байниқавмӣ ва қатли маъмури милитсия дар ҷараёни даргириҳои байниқавмии миёни ӯзбектаборон ва қирғизҳо дар ҷануби ҷумҳурӣ дар соли 2010 ҳукми абад кард.

Иттиҳоди Аврупо ва ИМА аз ҳукми додгоҳи Қирғизистон изҳори нигаронӣ карда таъкид доштанд, ки "чанд баёнот ва шоҳидот барои пуштибонӣ аз муттаҳам сарфи назар карда шуданд". Онҳо зикр карда буданд, ки мақомоти кишвар "тавзеъи муносиб" ба иттиҳомоти шиканҷа ва бадрафторӣ алайҳи Аскаров дар ҷараёни таҳқиқот ироъа нкарданд. Дар Ғарб бар ин назаранд, ки фаъоли ҳуқуқи башар Аскаров издиҳоми ба шӯр омадаро барои муҷозоти маъмури милитсия таҳрик накарда барои аъмоли ғайриқонунии маъмурони интизомӣ маводд ҷамъоварӣ мекард.

8
Барчаспҳо:
интиқод аз ихтисоси ҷоиза ба Аскаров, ВКХ ИМА, Азимҷон Аскаров, ИМА, Қирғизистон
Мавзуъ
Назарпурсӣ: чаро пулиси ИМА умдатан ба сиёҳпӯстон тирпарронӣ мекунад
Барои чӣ дар ИМА пулисҳо бештар ба сиёҳпӯстон тир холӣ мекунанд?
Акаев: маро вазорати хориҷаи ИМА барканор кард
Дик Чейни: Обама ин фоҷиъаи ИМА аст
Вышка на пограничном посту Максат в Лейлекском районе Баткенской области.

Фаврӣ: тирандозӣ дар марзи Тоҷикистону Қирғизистон дар рӯзи ид

1825
(Таҷдидшуда 15:42 24.05.2020)
Тирандозӣ байни марзбонони Тоҷикистону Қирғизистон суръат гирифтааст. Феълан байни намояндагони нерӯҳои марзбонии ду кишвар гуфтушунид идома дорад

ДУШАНБЕ, 24 мая — Sputnik. Дар марзи Тоҷикистону Қирғизистон тирандозӣ сар зад, хабар медиҳад Хадамоти марзбонии давлатии ҷумҳурӣ.

Таниш субҳи имруз дар рӯзи таҷлили Иди Рамазон дар минтақаи Суғд, ки бо вилояти Бодканд ҳамсарҳад аст, суръат гирифтааст.

Бино бар маълумоти ҷониби қирғизҳо, баҳси марзбонҳо дар пайи кӯшиши чарронидани чорво аз ҷониби сокинони ҷамоати Ворух дар ҳудуди вилояти Бодканд будааст.

"Тақрибан, соати 11:40 байни марзбонони ду кишвар тирпарронии кӯтоҳе сар зад", - менависад дафтари матбуотӣ.

Бино бар иттилои пешакӣ, талафоте ба қайд гирифта нашудааст.

Қайд мегардад, ки феълан намояндагони нерӯҳои марзбонии кишвар гуфтушунид анҷом медиҳанд. 

Сабаб коронавирус: Қирғизистон тадбирҳои амнияти дар марз бо Тоҷикистонро шидидтар кард

"Вазъ дар минтақаи марзи давлатӣ феълан нисбатан босубот аст", - тавзеҳ медиҳад манбаъ.

1825
Места лишения свободы, архивное фото

4 зиндонии фавтида ва вазъи Зайд Саидов: суҳбати сардори зиндонҳои Тоҷикистон

6128
(Таҷдидшуда 21:07 11.05.2020)
Гузоришҳое, ки аз чаҳор тараф мерасанд, ҳокиянд, ки вазъи зиндонҳои Тоҷикистон дар робита ба “вируси корона” вахим шудаву он ҷо як фоҷиаи инсонӣ ҷараён дорад

ДУШАНБЕ, 11 май – Sputnik, Фахриддини Холбек. Қаблан дар шабакаҳои иҷтимоӣ аз марги як руҳонӣ дар зиндон хабар пахш шуд ва бино ба иттилои дарёфтии Sputnik Тоҷикистон, ду нафари дигар ҳам дирӯзу имрӯз ҷон ба ҳақ супурдаанд. Ҳамзамон фарзандону пайвандони зиндониёни маъруф Зайд Саидов, собиқ вазири саноат ва Раҳматуллоҳи Раҷаб, яке аз раҳбарони Ҳизби мамнуъи наҳзати исломии Тоҷикистон, тариқи расонаҳои иҷтимоӣ хабар доданд, ки падаронашон вазъи хеле вазнине доранд.

Ба хотири рӯшанӣ андохтан ба ин мавзӯъҳо хабарнигори Sputnik Тоҷикистон бо зиндонбони №1 – и кишвар, генерал – лейтенант Мансурҷон Умаров, сардори Раёсати иҷрои ҷазои вазорати адлияи Тоҷикистон тамос гирифта, нахуст аз ӯ пурсид, ки оё маргумир дар зиндонҳо зиёд шудаву ҳукумати Тоҷикистон ин арқомро пинҳон медорад? 

Мансурҷон Умаров: Бале, ин ки маргумир дар зиндонҳои Тоҷикистон ҳаст, дуруст аст. Зиндон ҳам як ҷузъи ҷудонашавандаи ҳамин ҷомиа аст. Он чӣ дар берун иттифоқ меафтад, таъсири ба зиндонҳо низ дорад. Аммо ин ки маргумир зиёд шудааст, мегӯянд, ба маънои он нест, ки ҳама зиндониён сар ба сар фавтида истода бошанд. То ҳамин лаҳзае, ки ман бо шумо суҳбат мекунам, 4 зиндонӣ бо ташхиси пневмония ҷон додаанд, аммо қанду дилу дигар маризиҳои ҳамрадиф доштанд. Аксарият аз 50 – сола зиёд буданд. Ду нафарашон ёдам ҳаст, ки бо моддаи 200 – и Кодекси ҷиноӣ – тиҷорати ғайриқонунии маводи мухаддир ҳабс шуда буданд.

Sputnik Тоҷикистон: 9 май ҷавоне ба номи Абдулфайз Раҷабов, маъруф ба Эшони Абдулфайз, ки 47 сол бештар синн надоштааст, дар зиндони шумораи 1-и Душанбе фавтидааст. Марги ӯро ҳам таъйид мекунед?

Мансурҷон Умаров: Ягон ҷои пинҳон доштан нест. Ин маризӣ имрӯз дар тамоми дунё бедодгарӣ дорад, касе напӯшидааст, мо ҳам пӯшида наметавонем. Бале, Абдулфайз Раҷабов ё Эшони Абдулфайз аз гурӯҳи Ҳоҷӣ Ҳалим буд ва бино ба иттилое, ки ман дар даст дорам, аввал тасф карда, сипас бо ташхиси "илтиҳоби шуш" фавтидааст.

Sputnik Тоҷикистон: Ҷаноби генерал, оё Шумо ҳам мутмаин ҳастед, ки ин фавтҳо ҳамоно пневмония асту "вируси корона" нест? Охир, пневмония маризии гузаранда намебошад?

Мансурҷон Умаров: Ҳеҷ аҷобат надорад, ки чунин бошад. Дар тамоми ҷаҳон ва дар кишвари мо ин маризиро расман эътироф карданд. Дигар як чизи маълуму рӯшан аст. Аммо аз нигоҳи ман, ҳоло муҳим ин нест, ки чӣ маризӣ аст, муҳим мо бояд вазъро мудирият кунем ва нагузорем, ки талафот зиёд шавад. Масалан, мо дар зиндонҳо тамоми тавсияҳои Созмони ҷаҳонии тандурустӣ ва вазорати тандурустии кишварро ҳангоми ҷилавгирӣ, табобат ва назорати зиндониёни мариз риоят мекунем. Ҳатто дастурҳои алоҳидаи хаттӣ дарёфт карда, аз рӯи низоми пешниҳод кардаи онҳо табобат мекунем. Хушбахтона, беш аз 100 нафар табобат гирифта, рухсат шуданд.

Sputnik Тоҷикистон: Ҳоло боз чанд нафари дигар ҳастанд, ки таҳти тадовиянд ё вазъашон вазнин аст?

Мансурҷон Умаров: Тақрибан ҳаволии зуҳр вақте ман ҳисобот хостам, хабар ёфтам, ки ҳудуди 30 нафар ҳоло таҳти назорати табибонанд ва вазъи 4 нафари дигар вазнин аст. Шахсан дастур додам, ки духтурон ҷиддӣ бигиранд. Ин ки бо тасфу дигар авориз муроҷиат карда, ташхис мешаванд ва рухсат мешаванд, боз даҳҳо нафари дигар аст.

Sputnik Тоҷикистон: Оё вазъ то кадом дараҷа таҳти контрол аст ва то куҷо ба наздикону пайвандони зиндониён эътимод дода метавонед, ки як фоҷиаи башарӣ дар зиндонҳои Тоҷикистон иттифоқ намеафтад?

Мансурҷон Умаров: Мо дар зиндонҳо қарантина эълон кардаем. Афроде, ки каме тасф бароварданд, зуд таҳти назорат гирифта мешаванд. Мо ин омодагиҳоро аз хеле пеш гирифта будем. Ба мардуми худ итминон медиҳем, ки ҳеҷ фоҷиае ба вуқӯъ нахоҳад пайваст. Мехоҳам як чиро дарк кунанд: дар зиндонҳо ҳам он шароите ҳаст, ки дар берун ҳаст. Бунгоҳи тиббӣ, шифохона, духтур, дору, таҷҳизоти тиббӣ – оксигенератор, дастгоҳи нафаси сунъӣ... ҳама ҳаст. Аз кӯмакҳое, ки ба кишвар омаданд, доруву дармону таҷҳизот ба мо ҳам расид, худи ҳукумат ҳам ҷудо кард. Хотирашон ҷамъ бошад, ки ин ҷо вазъи сиҳӣ таҳти назорат аст.

Sputnik Тоҷикистон: Ҷаноби генерал, писарони Раҳматуллоҳи Раҷаб ва Зайд Сайидов, ки дар зиндон нигаҳ дошта мешаванд, дар шабакаҳои иҷтимоӣ аз бад шудани вазъи саломатӣ ва эҳтимоли ба "коронавирус" гирифтор шудани падаронашон изҳори ташвиш карданд. Оё воқеан, вазъи онҳо вахим аст?

Мансурҷон Умаров: Дуруст гуфтаанд, ки вазъи ҳам Раҳматуллоҳи Раҷаб ва ҳам Зайд Сайидов як муддат вахим шуд. Ҳарду тасф бароварданд ва ҳарду ба бунгоҳи тиббӣ интиқол ёфтанд. Ҳоло вазъи ҳарду рӯ ба беҳбудӣ аст. Бахусус, ҳолати Раҳматуллоҳи Раҷаб вазнин шуда буд, ки ҳоло аз вазъи буҳронӣ гузашта, саломатиаш беҳбуд меёбад. Худи ҳамин саҳар ман аз пизишкони муассисаи якум шахсан вазъи Раҳматуллоҳи Раҷаб ва Зайд Саидовро пурсидам, ки чӣ тур ҳастанд. Посух доданд, ки ҳарду сари по шудаанд, роҳ мегарданд.

Sputnik Тоҷикистон: Шумо дурустии чанд иттилоеро, ки мо аз шабкаҳои иҷтимоӣ хонда, бо Шумо матраҳ кардем, таъйид кардед. Оё ин иттилоот чӣ гуна ба берун дарз мекунанд ва чӣ тур пайвандон аз вазъи хешовандони худ огоҳ мешаванд?

Ходжамахмад Умаров, эксперт Института экономики и демографии АН РТ
© из личного архива Умарова Ходжамахмада

Мансурҷон Умаров: Ёдатон бошад, аз 31 март тамоми тамосу мулоқоту дастовезҳо ба зиндониёнро манъ карда будем. Аммо тамоси телефонӣ ва ҳам қабули хӯрока тибқи меъёру низомнома қатъ нашудааст. Мо 24 соат дар ихтиёри маҳбусон телефон гузоштаем, ки бо наздикони худ робита дошта бошанд. Дар ҳамаи муассисаҳо аз чунин тилфонҳо 20 – тоӣ дорем. Шумо чӣ фикр мекунед, ин хабарҳоеро, ки наздикон аз дохили зиндонҳо ба даст меоранд, аз куҷост? Тариқи ҳамин тамосҳост ва мо ҳам хабар дорем.

Sputnik Тоҷикистон: Ин иқдоми худи Шумост е...?

Мансурҷон Умаров: На, ин тақозои қонун аст, иқдоми шахсии ман ё Раёсату вазорат нест.

Sputnik Тоҷикистон: Агар Шуморо дуруст фаҳмида бошем, ҳар маҳбус метавонад озод бо пайвандонаш дар тамос шавад, ҳатто онҳое, ки бо иттиҳомҳои вазнинтарин – даст доштан дар терроризму қочоқи маводи мухаддир муттаҳаманд?

Мансурҷон Умаров: Бале, ин талаботи қонун аст ва ҳар маҳбус новобаста аз сатҳи ҷинояташ ҳақ дорад бо хонаводааш тамоси телефонӣ дошта бошад. ҲНИТ аз куҷо фаҳмид, ки Раҳматуллоҳи Раҷаб мариз аст? Аз фарзандаш, ки бо ӯ дар тамос мебошад ва ин тамоси қонунӣ аст. Метавонед худашро пурсед. Вазъи "наҳзатиҳо" – и дигар ҳам хуб аст, шикояте надоранд. Хуллас, дар дохили зиндонҳо ягон гапи пӯшидае нест. Ҳар чӣ мешавад, хабар меёбанд. Лутфан афроди судҷӯ воҳима наангезанд.

Sputnik Тоҷикистон: Бархе кишварҳои ҷаҳон аз хавфи ин, ки "вируси корона" ба маҳбасҳо ворид шуда, фоҷиа барпо накунад, ё зиндониёнро раҳо карданд, ё авф ва ё озод. Оё пеши рӯи ҳукумати Тоҷикистон низ суол пеш омадааст?

Мансурҷон Умаров: Ростӣ, ин мавзуъ ба вазорати адлия, бахусус, Раёсати зиндонҳо рабт намегирад. Салоҳияти мо нест. Мо иҷрогар ҳастем. Тасмимро ҳукумат, Прокуратураи генералӣ, Суди Олӣ ва дигар мақомоти зидахл мегиранд. Агар дастур доданд, чаро не? Ҳоло коре, ки мо мекунем, назорат ва мудирияти вазъ аст.

6128
Барчаспҳо:
суҳбат, Зайд Саидов, Идораи зиндонҳо
Мужчина с ножом в руках, архивное фото

ВКД: Ноболиғи 17-сола ҳамсолашро бо се зарби корд кушт

0
(Таҷдидшуда 14:37 27.05.2020)
Кормандони милитсияи Тоҷикистон ноболиғи 17 соларо дар ноҳияи Рӯдакӣ, ки дар қатли як ноболиғи дигар гумонбар дониста мешавад, дастгир намуданд

ДУШАНБЕ, 27  май — Sputnik.  Бино бар иттилои дафтари матбуои вазорати умури дохилаи Тоҷикистон кормандони милитсия ноҳияи Рӯдакӣ сокини ҷамоати деҳоти Чимтеппаи ноҳияи мазкурро, ҳамчун гумонбар дар содир намудани ҷинояти одамкушӣ дастгир карданд.

Ба иттилои манбаъ ҳодиса шаби 26-уми майи соли ҷорӣ, шабона тахминан соати 00:17-дақиқа рух додааст.

Манбаъ мегӯяд, номбурда, дар назди манзили истиқоматиашон бо ноболиғи 17-солаи сокини ҷамоати деҳоти мазкур ҷангу ҷанҷол карда, бо корди дар дасташ буда 3 -маротиба ба бадани номбурда зада, аз ҷойи ҳодиса ғайб задааст.

“Дар натиҷа, ҷабрдида ҷароҳати вазнини ҷисмонӣ бардошта, ҳангоми ба беморхона бурдан дар роҳ ба ҳалокат расидааст”,-афзудааст манбаъ.

ВУД мегӯяд, аз рӯи ҳодисаи мазкур тафтишот идома дорад.

Ёдовар мешавем кормандони милитсияи ноҳияи Варзоб ноболиғи 17 соларо дар, ки дар қатли як ноболиғи дигар гумонбар дониста мешуд, дастгир намуданд

0
Барчаспҳо:
қатл, ноболиғ, ВКД, Рӯдакӣ, Тоҷикистон