Донишгоҳи тиббии Тоҷикистон, акс аз бойгонӣ

Суҳбати Одинаев: аз хуруҷи 2 намуди вирус аз Чин, гирифтории дубора ва ғизоҳо барои ҳимоя

2627
(Таҷдидшуда 13:20 15.06.2020)
Ниёз Одинаев, доктори илмҳои тиб, мудири кафедраи эпидемологияи ДДТТ ба номи А.Сино, шарҳ дод, ки чӣ гуна 2 намуди вирус, COVID – 19 ва мутанти он аз Чин хориҷ шуданд, ба кадом узвҳо таъсир мекунанд, киҳо дубора гирифтор мешаванд ва барои ҳимоя кадом ғизоҳоро бояд хӯрд

ДУШАНБЕ, 15 июн - Sputnik. Одинаев мегӯяд, омӯзиши хусусияти вирус аз ҷониби олимони вирусшинос ва биологҳо  нишон медиҳад, ки он дар макони хуруҷ - Чин тағйироти эволютсиониро аз сар гузаронд. 

Ӯ тавзеҳ дод, ки аз  Чин  ду вирус  ба дигар мамлакатҳо паҳн гардид, ки яке вируси асосӣ - COVID - 19, дигаре  вируси таркибан тағйирёфта.

“Аз рӯи нишондодҳои эпидемиологӣ дар ҳолати тағйир ёфтани ҷавҳари вирусҳо фаъолият ва заҳрнокии онҳо хеле паст мегардад. Ҳамин тавр, вируси асосӣ ба мамлакатҳои Аврупо, шаҳри Ню-Йорк ва мавзеъҳои шарқии  Амрико паҳн гардид, баъдан ба  Россия омад. Вируси дувум, яъне мутантӣ, манотиқи соҳилҳои ғарбии Амрико ва мамлакатҳои Осиёро фаро гирифт. Зимни санҷиши ин ду штамм дар озмоишгоҳ маълум гашт, ки суръати афзоиши вируси якум то 270 маротиб зиёд мебошад. Аз ин ҷост, ки он дар баъзе аз кишварҳо зуд паҳн шуд”, - изҳор дошт Одинаев дар суҳбат бо нашрияи “Ҷумҳурият”.

Се шакли гирифторӣ ба COVID – 19: киҳо метавонанд дубора бемор шаванд?

Мудири кафедраи эпидемология илова намуд, ки гирифторӣ ба бемории мазкур метавонад, дар се шакл зуҳур ёбад:

Дар шакли аввал, ки сабук аст, вирус ба организм дохил шавад ҳам, то муддате беморон чизеро эҳсос намекунанд. Агар теъдоди вирус кам бошад, худи омилҳои муҳофизатии  инсон, махсусан интерферон, онҳоро нест месозад. Дар ин гурӯҳ беморон антитела пайдо намешавад ва онҳо метавонанд боз сироят ёбанд.

Дар шакли дувуми миёна вирусҳо ба қисми поёнии роҳҳои нафас меафтанду сироят бо сулфаи хушк, хориши гулу, пастшавии ҳиссиёти бӯйфаҳмӣ ва лаззати хӯрок, ҳарорати баланд, беҳолӣ ва бемадорӣ зуҳур мекунад.  Дар ин маврид давоҳои зиддивирусӣ фоидабахшанд. Бемор метавонад дар шаш - ҳашт рӯз  шифо ёбад. Дар организмаш антителаҳо пайдо мегарданд ва ба нобудсозии вирус ёрӣ мерасонанд. Аммо ба қадри зарурӣ не, чунки теъдодашон хеле кам аст. 

Дар шакли сеюми сироят, ки вазнин мегузарад, бемор ба таби баланд, сулфа, нафастангӣ гирифтор шуда,  аломатҳои гипоксия ба назар мерасад ва дар таркиби хун дигаргунӣ ба вуҷуд меояд.  Дар организми ин қабил сироятёфта антителаҳо зиёд истеҳсол мешаванд ва онҳо теъдоди вирусро дар узвҳо кам мегардонанд. Дар ин беморон иммунитети пурқувват алайҳи COVID-19 пайдо мегардад. Тадқиқоти олимони бисёр кишварҳо  нишон дод, ки  дар калонсолон ва онҳое, ки бемориро вазнин гузарондаанд, пас аз беморӣ масунияти устувор ҳосил мешавад. Онҳо пас аз шифо ёфтан, дигар аз коронавирус сироят намеёбанд ё онро сабук мегузаронанд.

Кадом узвҳо ҳадаф қарор мегиранд, COVID – 19 чӣ гуна одамро мекушад?

Одинаев дар суҳбат бо Ҷумҳурият таъкид кардааст, ки хатари COVID – 19 ин харобсозии системаи масуният ва илтиҳоби (васкулити) мӯякрагҳои шуш мебошад, ки тадқиқоти илмии коршиносони кишварҳои гуногун собит намудааст.

“Таҳлилҳо нишон медиҳанд, ки сарчашмаи асосии фавти беморони коронавирус ин ташаккули дурдабандӣ, суддашавӣ дар системаи хунгард (тромб), камшавии оксиген ва афзудани гази карбон (гипоксемия) дар шуш ва дар ин асос ба вуҷуд омадани нуқсҳои ҷиддӣ дар узвҳои ҳаётан муҳим мебошад.”, - изҳор дошт Одинаев.

Ӯ илова намуд, ки баъзе беморон аз дарди сахти сар, дилбеҳузурӣ, қайкунӣ азият мекашанд ва бархе аз дарди сахти шикам,  фазлаи обӣ, фишорбаландӣ, дарди шадид дар мавзеи гурдаҳо шикоят мекунанд. 

“Инҳо аломати вайроншавӣ  ва илтиҳоби гардиши хуни мӯякрагҳои узвҳои дарунӣ ва ташаккулёбии микросуддаҳо дар рагҳои мағзи сар, ғадуди зери меъда, гурдаҳо, ғадуди болои гурда мебошанд. Инчунин, таъсири манфии COVID – 19  дар унсурҳои хун низ дида мешавад. Ба ақидаи академики рус Александр Чучалин, ин ваборо бемории вирусии системавӣ арзёбӣ кардан мумкин аст”, - тавзеҳ дод Одинаев.

Ӯ таъкид намуд, ки мо табибон, бояд табобати асосиро ба ин омилҳо, яъне ба системаи сахтшавии хун ва ташаккулёбии илтиҳоби мӯякрагҳо (васкулити капиллярҳо), равона созем.

Аз каду то мумиё: барои ҳимоя аз COVID – 19  кадом ғизоҳоро бояд хӯрд?

Мудири кафедраи эпидемология барои устувории масуният истифодаи витаминҳои Д3 (холекастефлор) ва витамини К (МК-7)  барои тунукии хун, инчунин, афзоиши хусусияти ёзандагии рагҳои хунгардро хеле муфид хондаст.

“Ин витамин дар таркиби карам, помидор, гӯшт, кабудӣ, анҷир, равғани рустаниҳо низ фаровон аст. Ҳамчунин, витамини С дар мубодилаи моддаҳо иштирок намуда, ҳуҷайраҳои мурдаро хориҷ месозад. Тухми каду, ки дар таркибаш руҳ дорад, ҳуҷайраҳои вирусиро нобуд мекунад. Омехтаи маҳлули барги уд (алоэ) бо асал, муми занбӯри асал, мумиё низ ба устувории системаи масуният мусоидат менамоянд”, - изҳор доштаст Одинаев.

2627
Барчаспҳо:
табобат, муолиҷа, гирифторони беморӣ, беморӣ, Тоҷикистон
Школьники в масках

Ноиби сарвазири Тоҷикистон гуфт, чӣ бояд кард, то талабаҳо мубталои COVID-19 нашаванд

171
(Таҷдидшуда 20:59 14.08.2020)
Гуруҳи корӣ таҳти раёсати Ширин Исматуллозода, ноиби сарвазири Тоҷикистон, ҳангоми санҷиш дар шаҳри Роғун ва навоҳии Рашт камбудиҳои зиёд дар бахши мубориза бо COVID-19 ошкор кардаст

ДУШАНБЕ, 14 авг — Sputnik. Гуруҳи корӣ таҳти раёсати Ширин Исматуллозода аз шаҳри Роғун ва ноҳияҳои Сангвор, Нуробод, Рашт, Тоҷикобод ва Лахш боздида карда, вазъи соҳаи тандурустӣ ва омодабошии муассисаҳои таълимӣ ба соли нави хонишро санҷидаанд, хабар дод “Ховар”.

“Зимни боздид маълум гардид, ки аҳолӣ, соҳаи маориф ва табибон нисбат ба бемории сироятии COVID-19 ва гирифторшавӣ ба он фориғболӣ нишон медиҳанд.”, - омадааст дар иттилоия.

Манбаъ афзуд, дар кӯчаву бозорҳо сокинон бениқоб гашту гузор мекунанд, дар  муассисаҳои таълимӣ  захираи маводи антисептикӣ, ниқоб, варақаҳои тарғиботиву ташвиқотӣ барои пешгирии беморӣ кам ба назар мерасанд.

Муовини сарвазири Тоҷикистон таъкид кардааст, ки “агар ҳар як омӯзгор бо табибон ва волидон ҳамкорӣ кунанд, боварӣ дорам, ки мактаббачагон ҳеҷ гоҳ интиқолдиҳандаи беморӣ намегарданд”.

Исматуллозода дастур дод, ки омӯзгорону муҳассилин бе ниқоб ба дарс надароянд ва дар даромадгоҳи мактабҳо ҳатман маводи антисептикӣ ва ҳароратсанҷ гузошта шавад.

Инчунин дастур дода шудаст, ки аз ҳисоби кормандони миёнаи тиб дар мактабҳо навбатдориҳо ташкил карда шаваду ҳар як омӯзгор 2-3 дақиқаи дарсро ба фаҳмондадиҳӣ барои риояи қоидаҳои беҳдоштӣ ҷудо кунад.

171
Барчаспҳо:
пешгирӣ, беморӣ, талабагон, Тоҷикистон
Люди в масках в Душанбе

Омори нави гирифторӣ, шифо ва фавт аз COVID-19 дар Тоҷикистон

481
Вазорати тандурустии Тоҷикистон мегӯяд, шабонарӯзи гузашта дар ҷумҳурӣ 39 ҳолати нави сироятёбӣ ба COVID-19 ошкор гардид

ДУШАНБЕ, 14 авг — Sputnik. Тибқи гузориши Вазорати тандурустӣ, шумораи гирифторони коронавирус аз 30 апрел то 14 август ба 7ҳазору 989  нафар расид.

Ба иттилои манбаъ, то имрӯз дар мамлакат 6777 нафар ё худ 84,8%-и гирифторони COVID-19 шифо ёфта, аз ин беморӣ 63 нафар фавтидаанд.

"Шабонарӯзи охир 89 нафар гумонбарон зери назорати табибон қарор дошта, 36 нафар баъд аз муолиҷа ба хонаҳояшон рухсат дода шуданд", - омадааст дар иттилоияи расмӣ.

Гулчине аз ҳаёту эҷодиёти устод Гулназар-тасвирбаён

Таъкид шудааст, ки имрӯзҳо дар 85 беморхонаи ҷумҳурӣ зиёда аз 7 ҳазору 500 табиб ва 25 ҳазор корманди миёнаи тиб сафарбар шудаанд. Ба ғайр аз ин, дар муассисаҳои кумаки аввалияи тиббию санитарии ҷумҳурӣ 7 ҳазору 600 табиб ва зиёда аз 24 ҳазор корманди миёнаи соҳаи тиб бо мақсади дарёфт, пешгирӣ ва расонидани кумаки аввалия ба мардум хизмат мерасонанд.

481