Китаист, преподаватель китайской секции факультета мировой экономики и мировой политики ВШЭ Федор Долгачев

Долгачев: Тоҷикистон кони тиллояшро дода, ба Чин тобеъ мешавад

357
(Таҷдидшуда 13:37 14.04.2018)
Федор Долгачев-мутахассиси масоили кишвари Чин, устоди факултаи иқтисод ва сиёсати байналмилалии Мактаби олии иқтисоди Русия дар бораи то рафт бештар шудани нуфузи Чин Тоҷикистон мегӯяд

Тоҷикистон ба ширкати чинии ТВЕА кони тиллои кишварро ба ивази сохтмони нерӯгоҳи гармирасонии "Душанбе-2" дод.

Бино бар иттилои Раёсати геологияи назди Ҳукумати Ҷумҳури Тоҷикистон, Чин кони тиллоро то рӯйпуш шудани қарзи Тоҷикистон барои сохмони нерӯгоҳи гармирасонии "Душанбе-2" истифода хоҳад бурд. Пас он ду кишвар созишномаи дигаре ба имзо хоҳанд расонид.

Ин мавзӯъро коршинос Федор Долгачев тавзеҳ дод.

Долгачев: Таджикистан будет платить золотом

"Чин мехоҳад тамоми кишварҳои Осиёи Марказиро ба худ тобеъ кунад. Аммо кишварҳои Осиёи Мароказӣ мехоҳанд мустақил бошанд. Аммо чиниҳо ба иқтисоди ин кишварҳо дахолати зиёд кардаанд",- гуфт Федор Долгачев ба Sputnik Тоҷикистон.

Чин бозорҳои нави савдо меёбад, корхонаҳои нав месозад, ки даромади бештаре медиҳанд, аммо баробари ин, кишварҳо бештар ба Чин тобеъ мешаванд ва маҷбур мешаванд ба гуфтаи Чин кор кунанд, мегӯяд коршинос.

Аз сабти боло метавонед аз гуфтаҳои коршинос маълумоти бештар пайдо кунед.

357
Барчаспҳо:
иқтисод, нуфуз, коршиносон, Чин, Тоҷикистон
Доктор экономических наук, экс-замминистра сельского хозяйства и продовольствия России Леонид Холод

Як сол кам аст: коршинос чуну чарои лағви андози замин дар Тоҷикистонро шарҳ дод

311
(Таҷдидшуда 19:42 26.01.2021)
Коршинос таъкид кард, ки барои самараноктар шудани натиҷаи лағви андози замин як сол аст, аммо, ба гуфтаи вай, ба ҳар ҳол ин амали дуруст ва натиҷаовар аст

ДУШАНБЕ, 26 янв — Sputnik. Изҳороти роҳбари давлати Тоҷикистонро дар бораи бекор кардани андози замин коршиноси рус, доктори илмҳои иқтисодӣ Леонид Холод тавзеҳ дод.

"Дар Тоҷикистон дар бозори озуқа вазъи ғайриоддие ба миён омад, ки сабабаш дар охири соли 2020 ва оғози соли 2021 коҳиш ёфтани сомонӣ нисбат ба рубл, доллар ва евро буд", - гуфт Холод дар сӯҳбат бо Sputnik Тоҷикистон.

Ба қавли вай, ин маънои онро дорад, ҷумҳурие, ки маҳсулоти озхуқа ва кишоварзиро бештар ворид мекард, қисме аз аҳолиро аз хатари бе ин намуди маҳсулот мондан, наҷот додан мехоҳад, зеро мардум маводи воридгардидаро бо нархи наву гаронтар харидан маблағ надоранд.

"Вобаста ба ин бозор бояд вокуниш кунад. Вақте рақиби берунӣ гарон мешавад, пас ин бояд истеҳсолоти ватаниро ҳавасманд гардонад. Равандҳои бозори худтанзимкунӣ вақт мехоҳад ва давлат бояд ин мушкилиро тезтар ҳал кунад", - мегӯяд Холод.

Ба гуфтаи иқтисодшинос, маҳз барои ҳамин Раҳмон гуфт, ки Тоҷикистон соҳаи кишоварзиро бояд ба ҳар роҳ рушд диҳад.

"Имрӯзҳо имконияти аграрии ҷумҳурӣ пурра истифода намешавад. Дар Тоҷикистон он қадар заминҳои барои кишту кор мувофиқ мавҷуд нестанд, аммо он чизе, ки мавҷуд аст, бояд истифода шавад", - афзуд вай.

Маблағи андози замин дар Тоҷикистон ҳудуди 200 миллион сомонӣ (ҳудуди 20 миллион доллар)-ро ташкил медиҳад.

"Барои Тоҷикистон ин маблағи калон аст, барои деҳқонони тоҷик бошад, ин пули хело калон аст. Яъне, онҳо ин миқдор маблағро намесупоранд ва вазъи молиашон беҳтар мешавад. Онҳо ин маблағро ба нарх изофа намекунанд ва дар натиҷа имкон фароҳам меояд, ки нархи дар натиҷаи асъор болоравандаро танзим карда тавонанд", - гуфт коршинос.

Ба гуфтаи ӯ, лағви андози замин боиси аз худ кардани заминҳои боқимонда мегардад.

Рушди хоҷагиҳои деҳқонӣ дар Тоҷикистон

"Агар ин чораҷӯӣ барои як сол аст, ин кам аст ва беҳтараш онро барои якчанд сол ҷорӣ кунанд, то минтақаҳое, ки истифода намешуданд, аз худ карда шаванд. Аз нуқтаи назари рушди хоҷагии қишлоқ ин чораҷӯӣ самарабахш ва дуруст аст", - гуфт дар анҷом Холод.

311
Барчаспҳо:
замин, андоз, коршиносон
Международные военные учения НАТО, архивное фото

"Русҳоро аз ҷои осебпазир мезанем": НАТО чӣ нақша дорад

276
(Таҷдидшуда 16:58 22.01.2021)
Бо эҷоди воҳиди низомӣ, сохтани инфрасохтор ва муттаҳидсозӣ - дар соли 2021, НАТО фишорро ба марзҳои ғарбии Русия афзоиш хоҳад дод

ДУШАНБЕ, 22 янв — Sputnik, Андрей Котс. Дар моҳҳои май-июн, эътилоф бузургтарин тамринҳоро пас аз Ҷанги Сард, таҳти унвони Defender Europe - 2021 баргузор мекунад.

Ҷавоб ба онҳо машқҳои баробармиқёси муштараки Русия ва Белорус "Ғарб - 2021" хоҳад буд, ки моҳи сентябр ба нақша гирифта шудааст.

Майдони ҳарб - Урупо

Дар доираи Defender Europe 2021, мисли пештара, дар Урупои Шарқӣ ва назди Балтика амалҳои мудофиавӣ ва ҳуҷумӣ машқ карда мешаванд. Тибқи нақшаи тамрин, нерӯҳои НАТО ба вилояти Калининград ҳамла карда, минтақаҳои ғарбии Русияро муҳосира мекунанд ва инчунин "ҳамлаи густурдаи Русия" -ро пешгирӣ кунанд. Ба фарқ аз солҳои қаблӣ, дар соли 2021, на ба Урупои Шарқӣ, балки ба Урупои Ҷанубӣ диққати махсус дода мешавад.

Манёврҳо дар Черногория, Косово ва Албания ба нақша гирифта шудаанд. Дар Булғористон ва Руминия тамринҳои ҳавоӣ ва партоби мушакҳои замин ба замин баргузор мешаванд. Ва Маҷористон ҳамчун ақибгоҳи "ҷанг" хизмат хоҳад кард.

Амрикоиҳо нерӯҳои худ, аз ҷумла қисмҳои 1-уми савора ва дивизияҳои 82-уми десантиро ба Урупо интиқол медиҳанд. Садҳо воҳиди техникаи ҳарбӣ барои мақсадҳои гуногун тавассути Атлантика интиқол дода мешаванд. Ғайр аз ин, бригадаи 53-уми пиёдагард аз Флорида оварда мешавад.

Истисно нест, ки пас аз тамринҳо амрикоиҳо боз баъзе аз силоҳҳоро дар Урупо "фаромӯш" хоҳанд кард, чунон ки на як бору ду бор рух дода буд. Ба гуфти коршиносон, бо ин роҳ Пентагон қобилияти ҳамлаии худро дар минтақа сол ба сол афзоиш медиҳад.

Дар посух ба Defender Europe 2021, Русия ва Белорус дар моҳи сентябр манёврҳои West-2021-ро баргузор мекунанд. Вазири дифоъи Белорус Виктор Хренин рӯзи душанбе гуфт, ки "тамринҳои муштарак имкон медиҳанд, ки усулҳои нави амалҳои муштарак тавассути воҳидҳои ҳамлаи ҳамҷоя санҷида шаванд" ва "арзёбии самаранокии силоҳ ва таҷҳизоти нав ва муосир аз санҷиш гузарад".

Минск таъкид кард, ки манёврҳои стратегӣ "муносибатҳои қавии иттифоқӣ ва ягонагии дидгоҳҳои вазоратҳои дифоъи Белорус ва Русияро дар бораи таъмини амнияти низомии Давлати Иттиҳодӣ" инъикос мекунанд.

Намоиши нерӯ

Ҳарду ҷониб аз забони маъмулии дипломатӣ дар бораи манёврҳои ғайримуқаррарӣ алайҳи ягон блоки давлатӣ ё низомӣ истифода накарданд. Амалияи ҳамла ба нерӯҳои НАТО ба Калининград ва омода кардани хизматчиёни ҳарбии Русия ба ҷангҳои шаҳрӣ равшан нишон медиҳад, ки кӣ бо кӣ ҷангиданист. Албатта, эҳтимолияти задухӯрди миқёсӣ кам аст, аммо хеле воқеист.

Ба гуфтаи коршиносон, тағйири қудрат дар Иёлоти Муттаҳида ба амалҳои НАТО дар соли 2021 мустақиман таъсир хоҳад гузошт. Дар тӯли чор соли президенти Доналд Трамп ягонагии блоки Атлантикаи Шимолӣ ба таври назаррас суст шуд. Соҳиби Кохи Сафед пинҳон намедошт, ки ӯ пеш аз ҳама манфиатҳои Амрикоро пайгирӣ мекунад ва ҳатто имкони баромадан аз иттифоқро истисно намедонад. Ин суханронӣ дар Урупо боиси нигаронии шадид гашт, масъалаи артиши ИА дубора ба миён омад. Президенти нав бешубҳа кӯшиш хоҳад кард, ки ҳама чизро ислоҳ кунад.

"Муносиботи Русия ва НАТО имсол бадтар хоҳанд шуд", - гуфт Константин Сивков, муовини аввали президенти Академияи масоили геополитикӣ. "Байден мехоҳад эътилофро барқарор кунад. Ва ин душмани берунаро талаб мекунад. Русия барои ин нақш аз ҳама мувофиқтар аст, азбаски Чин хеле дур аст. Вашингтон инчунин барои муттаҳид сохтани ҷомеаи Амрико ба тасвири душмани беруна ниёз дорад.

Пул кор кардан

Аммо, коршиносон чунин мешуморанд, ки дар асл НАТО ҳеҷ нақшаи ошкорои хашмгин алайҳи Русия надорад. Тавсеаи минбаъдаи эътилоф барои амрикоиҳо танҳо роҳи пул кор кардан ва Урупоро бештар ба худ бастан аст. Вашингтон ба давраи пеш аз Трамп бармегардад ва дахолати худро ба умури Дунёи қадим афзоиш медиҳад.

Аврупо барои ИМА таҳти роҳбарии Байден яке аз бозорҳои асосии маҳсулоти низомӣ боқӣ хоҳад монд. Ин маънои онро дорад, ки мо бояд интизор шавем, ки суханрониҳои зидди Русия аз хориҷа зиёдтар шаванд. Аммо аксари коршиносон мутмаинанд: Вашингтон ва Брюссел ба гумон аст, ки ҷуръат кунанд, ки нерӯи дуввумин абарқудрати ҷаҳонро дар ҳақиқат бисанҷанд.

276
Барчаспҳо:
нақша, осеб, НАТО, НАТО, Русия

Савдои хориҷии Тоҷикистон дар соли 2020

0
Гардиши мол миёни Тоҷикистон ва кишварҳои хориҷӣ дар соли 2020 каме афзуд. Аммо тавоозуни савдо ҳамоно манфӣ буда, Тоҷикистон ҳанӯз аз колои воридотӣ вобаста аст
Савдои хориҷии Тоҷикистон дар соли 2020
© Sputnik

Тоҷикистон дар соли 2020 бо 108 кишвари дунё табодули коло кардааст, ки аз он 10 давлати Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил ва боқимонда кишварҳои хориҷи дур мебошанд.

Содирот аз Тоҷиикстон асосан ба Швейтсария – 49,0%, Туркия – 14,4%, Қазоқистон – 10,8%, Ӯзбекистон – 5,7%, Афғонистон – 5,0%, Русия – 2,9%,  Чин – 2,4%,  Белгия – 2,3%,  Итолиё – 1,1%,  Покистон – 1,0%, Гурҷистон – 0,9% ва дигар давлатҳо – 4,3% сурат гирифтааст.

Содироти нисбатан зиёд бар воридот дар додугирифт бо Швейтсария (682,0 млн. доллар), Туркия (83,4 млн. доллар), Афғонистон (69,0 млн. доллар),  Белгия (28,5 млн. доллар), Гурҷистон (11,1 млн. доллар),  Ҷазираҳои Вирҷин (6,7 млн. доллар) ва Латвия (6,3 млн. доллар) сабт шудааст.

Дар феҳрасти маҳсулоти асосии содиротии Тоҷикистон маҳсулоти ғизоӣ, аз ҷумла хушкмева, сангҳои гаронбаҳою нимақима, шароб ва нӯшокиҳои бе алкогол, маҳсулоти нассоҷӣ ва ғайра зикр шудаанд.

Дар мавриди воридоти мол зикр шудааст, ки Тоҷикистон колоро асосан аз Русия – 29,6%, Қазоқистон – 24,0%, Чин – 13,9%, Ӯзбекистон – 7,9%, Туркия – 3,8% ва аз Олмон – 2,9% ворид кардааст.

0
Барчаспҳо:
содирот, воридот, савдо, Тоҷикистон