Политолог, ведущий эксперт российского Центра изучения современного Афганистана Андрей Серенко

Коршинос Серенко: “Хатар аз Афғонистон” ба як тиҷорат табдил ёфтааст

318
(Таҷдидшуда 18:59 27.02.2019)
Андрей Серенко, коршиноси пешбари Маркази таҳқиқоти Афғонистони муоссири Русия, хабари ҳузури ҷангҷӯён дар марзи Афғонистону Тоҷикистонро шарҳ дод

Дар Тоҷикистон ба моананди дигар дигар кишварҳои собиқ Иттиҳоди Шӯравӣ хатари амалҳои террористӣ вуҷуд дорад.

Серенко: афганская угроза давно стала бизнесом для постсоветских республик

“Тарафдорони ДОИШ имрӯз дар дохили кишварҳои мо –Русия ва Тоҷикистон зиндагӣ мекунанд. Ва барои онҳо барои анҷом додани амали террористӣ лозим нест, ки аз қаламрави Афғонистон ба дигар кишвар сафар кунанд”,- гуфт Серенко ба Sputnik Тоҷикистон.

Ба гуфтаи вай, хабарҳо дар бораи ҷамъомади ҷангҷӯён дар мази Афғонистону Тоҷикистон бештар ба вижагиҳои сиёсати дохилии Тоҷикистон рабт дорад.   

“Имрӯз дақиқ наметавон гуфт, ки аз марзи Афғонистон ба амнияти кишварҳои Осиёи Марказӣ ва Тоҷикистон хатаре вуҷуд дорад”, - таъкид намуд коршинос.

Коршинос қайд намуд, ки “Хатар аз Афғонистон” барои аксари кишварҳои собиқи Шӯравӣ ба як тиҷорат табдил ёфтааст. Дар ин гуна таҳдидҳо баъзеҳо пули зиёд ба даст меоранд.

“Дар бораи хатару ҳамла зиёд ҳарф мезананд, аммо асл ҳеҷ ҳамлаву таҳдиде вуҷуд надорад”, қайд намуд Серенко.

318
Барчаспҳо:
марз, дар марзи Афғонистон, ҷангҷӯён, таҳдиди хатар, хатар, Афғонистон, Тоҷикистон
Руководитель Школы востоковедения факультета мировой экономики и мировой политики Национального исследовательского университета Высшая школа экономики (НИУ ВШЭ) Алексей Маслов

Коршиноси рус сабаби беқурбшавии рекордии пулро дар Тоҷикистон гуфт

220
(Таҷдидшуда 20:27 16.01.2021)
Коршиноси рус, иҷрокунандаи вазифаи мудири Институти Шарқи дури Академияи илмҳои Русия Алексей Маслов дар бораи роҳҳои пешгирии таваррум гуфт

ДУШАНБЕ, 16 январ - Sputnik. Дар Тоҷикистон дар соли 2020 беқурбшавии пули миллӣ ба ҳадди ниҳоияш расид.

Бино бар иттилои Агентии омори назди раисҷумҳури Тоҷикистон, нишондод бар хилофи пешбиниҳо, ба 9,4 дар сад расид.

Пештар коршиносон гуфта буданд, ки сатҳи таваррум дар ҷумҳурӣ аз 7 дар сад боло нахоҳад рафт.

Дар давоми сол дар кишвар арзиши хӯрокворӣ ба маротиб гарон шуд. Афзун бар ин, на танҳо маҳсулоти воридотӣ, балки ватанӣ низ қимат гашт. 

Алексей Маслов, коршиноси рус, иҷрокунандаи вазифаи Институти Шарқи дури Академияи илмҳои Русия гуфт, ки кодом чораҷӯӣ метавонад беқурбшавии пулро дар Тоҷикистон боздорад.

Ҳамчунин коршинос тавзеҳ дод, ки чӣ боиси баланд рафтани он гардид.

"Якумаш, ин аз қатъ гаштани бисёре аз равандҳои берунии иқтисодӣ, пеш аз ҳама равандҳои содиротиву воридотӣ, аз ҷумла, қатъи интиқоли маҳсулот ба Тоҷикистон аз хориҷ вобаста аст. Дар натиҷа, ин ҳам ба  камшавии содирот ба Русия ва Чин ва кам шудани гирифтани мол аз Чин оварда расонид", - гуфт Маслов дар сӯҳбат бо Sputnik Тоҷикистон.

Ин равандҳо ба иқтисоди дохилӣ таъсири назаррас доранд. Бештари амволи тоҷикӣ, ба гуфтаи коршинос, бо далели баста будани марзҳо ба бозори беруна намебароянд. Барқароршавии ин равандро на зудтар аз мобайнҳои сол ва ё охири соли равон бояд интизор шуд, таъкид кард Маслов.

Бонки миллӣ гуфт дар беқурбшавии сомонӣ ва болоравии арзиши доллар кӣ гунаҳгор аст

Коршинос мегӯяд, ки аз ҳама роҳи самарабахши пешгирии беқурбшавӣ, ин рушди бозори дохила мебошад.

"Ин пеш аз ҳамаҳавасмандкунии рушди тиҷорати хурду миёна, ба таври максималӣ коҳиш додани андоз, озод кардани истеҳсолкунандагони хурд аз ҳама намуди андоз ва ғайра мебошад", - қайд кард вай.

Ин амал ба афзоиши маҳсулоти дохила, маҳз ба ҳамон, ки боиси инфлятсия гардидааст, оварда мерасонад.

"Ин гречка, равғани маска, маҳсулоти нонӣ ва ғайраҳо аст, ки бояд истеҳсоли онро афзоиш дод", - афзуд коршинос. 

220
Cудно работает на шельфе Балтийского моря на газопроводе Nord Stream 2, архивное фото

ИМА боз "Маҷрои Шимолӣ - 2" - ро "сахт" гирифт

180
Расонаҳо менависанд, ки ширкати даниягии Ramboll, ки дар сохтмони "Маҷрои Шимолӣ - 2" ширкат мекунад, аз таҳримҳои Вашингтон дар ҳарос шудааст.

ДУШАНБЕ, 15 янв — Sputnik, Наталя Дембинская. Дар воқеъ, аз 1 январ Иёлоти Муттаҳида чораҳоро зидди он давлатҳое, ки бо лоиҳа алоқаманданд, пурзӯр кардааст.

Аммо, сохтмон идома дорад. Дар Урупо ҳавасҳо дубора ба ин ҷӯш мезананд: дар ҳоле, ки олмониҳо барои ҳимоят аз таҳримот як сандуқ омода мекунанд, бритониёиён мехоҳанд аз амрикоиҳо пайравӣ кунанд ва шведҳо аз сар задани "ҷанги газӣ" метарсанд. Дар ниҳоят бо лоиҳа чӣ мешуда бошад?

Қисми заминии "Маҷрои Шимолӣ - 2" бомуваффақият анҷом ёфт. Ҳоло қубурҳо дар обҳои Олмон, сипас дар Дания гузошта мешаванд. Лоиҳа ба ниҳоят расида истодааст. Аммо Вашингтон инро эътироф карданӣ нест. Қонуни нав дар бораи дифои буҷа, ки аз 1 январ амал мекунад, таҳримҳои иловагӣ алайҳи лӯлаи гази Русияро дар бар мегирад.

Аз ҷумла, сухан дар бораи ташкилотҳое меравад, ки хидматҳои санҷишӣ ё сертификатсияро пешниҳод мекунанд. Ширкати норвегии DNV GL аллакай эълом дошт, ки тамоми фаъолиятҳои санҷиши лӯлаи газро қатъ мекунад ва наметавонад онро тасдиқ кунад.

Чуноне раҳбари ҷумҳурихоҳон Митч Макконелл қаблан гуфт, қонуни дифоъи буҷа барои амнияти миллӣ муҳим аст ва "ҷилавгирӣ аз абарқудратҳои рақиб мисли Чин ва Русия" қабул шудааст. Ин санад бартарии ИМА-ро "дар баҳр, хушкӣ, ҳаво, фазои киберӣ ва кайҳон" мустаҳкам мекунад.

"Газпром" бояд тақрибан 150 километри дигар лӯла кашад: 120 дар Дания ва дар Олмон каме бештар аз 30 қубур. Лӯлаи газ 94% омода шудааст.

Сарфи назар аз кӯшишҳои Вашингтон барои пешгирӣ аз анҷоми лоиҳа, ки аз ҷониби панҷ ширкати бузурги энергетикии Урупо маблағгузорӣ мешавад, кор дар обҳои ҳудуди Олмон пас аз танаффуси яксола рӯзи 11 январ аз сар гирифта шуд. Аз 15 январ дар соҳили Дания низ қубурҳо гузошта мешаванд.

Ба қубургузори "Фортуна" аз ҷониби Мурман ва Пажӯҳишгари Балтикаи Хадамоти наҷоти баҳрии Русия ва инчунин дигар киштиҳои ёрирасон кумак расонида мешавад. Дар баҳр дар ду тарафи хатти қубуркашӣ минтақаи холигии муваққатӣ, ки паҳноияш 200 метр аст, сохта мешавад.

Тавре директори кулли "Газпром" Елена Бурмистрова қаблан гуфта буд, мӯҳлати ба анҷом расонидани сохтмон аз як қатор ҳолатҳо, алахусус обу ҳаво вобаста аст.

Механизми дифоъ

Дар ҳамин ҳол, дар ИМА боз ба ширкатҳои урупоӣ, ба гуфтаи Вашингтон дар сохтмони "Маҷрои Шиомлӣ - 2" ба Русия кумак мекунанд, таҳдид менамоянд.

"Мо мекӯшем, онҳоро дар бораи хатар огоҳ кунем ва онҳоро даъват кунем, ки пеш аз дер шудан аз ҳамкорӣ даст кашанд",- гуфт як манбаъ дар Департаменти давлатӣ аз қавли Reuters. Ба гуфти хабаргузорӣ дар рӯзҳои наздик, Кохи Сафед рӯйхати созмонҳои носазоро нашр хоҳад кард.

Вазорати корҳои хориҷии Русия таъкид мекунад, ки Маскав сарфи назар аз фишорҳои Вашингтон ба шарикони ғарбии Русия, ба муваффақияти "Маҷрои Шимолӣ - 2" шубҳа надорад.

Дар Олмон "Маҷрои Шимолӣ -2" -ро лоиҳаи иқтисодӣ мешуморанд ва таҳримҳои ИМА-ро қабул намекунанд. Дар ин бора бори дигар муовини намояндаи расмии Девони Вазирони Олмон Улрике Деммер ёдоварӣ кард. Гузашта аз ин, дар аввали моҳи январ парлумони иёлати федеролии Мекленбург-Верпоммерн бо аксарияти овозҳо ташаббуси ҳукумати минтақаро дар бораи ташкили фонди экологии "Иқлим ва ҳифзи муҳити зист" дастгирӣ кард.

Ин фондро барои канорагирӣ аз таҳримҳои ИМА ташкил кардаанд. Ташкилот метавонад таҷҳизоти барои сохтмон заруриро харидорӣ кунад. Ва пеш аз ҳама, лӯлаи газро барои муҳити атроф безарар эътироф мекунад. Бино ба гузориши хабаргузории Bild, ин имкон медиҳад, ки "Маҷрои Шимолӣ -2" ҳамчун "унсури асосии ҳифзи муҳити зист" қабул карда шавад.

Иқтисоддон гуфт, дар робита ба "Маҷрои шимолӣ 2" аз Байден бояд чиро интизор шуд

Ин бунёд ният дорад як корхонаеро сабти ном кунад, ки танҳо бо "Маҷрои Шимолӣ -2" сарукор дорад. Ширкатҳое, ки ба онҳо таҳримҳо таҳдид мекунанд, бо ҷониби Русия тавассути василаҳои иқтисодии пешниҳодкардаи ин корхона ҳамкорӣ хоҳанд кард.

Вақтро аз даст медиҳад

Оё олмониҳо вақт доранд, ки худро аз таҳримҳо муҳофизат кунанд? Нозирон тақсим шуданд. Аз як сӯ, ин фонд сармоягузорӣ ва салоҳиятҳоро ба даст овард, ки талошҳои Вашингтонро беэътибор мекунад, мегӯяд директори ТМТ Даниил Ростовцев.

"Бо вуҷуди ин, ташаббус бо ин фонд боиси норозигии ҷомеа, бахусус "сабзҳо" шудааст. Муҳити зист дар ин тарҳ саҳм гузоштанро ба як лоиҳае, ки ба ақидаи онҳо, "тамоман" сабз нест, балки барои муҳити зист хатарнок аст, ғайримуқаррарӣ мешуморад", - мегӯяд таҳлилгар. Ҳоло ҳама чиз аз он вобаста аст, ки оё ҷонибдорони МШ-2 метавонанд бо мардум ба мувофиқа расанд.

Ҳамзамон, коршиноси мустақили саноатӣ Леонид Хазанов итминон медиҳад, ки Берлин ба ҳеҷ ваҷҳ ба Вашингтон гузашт намекунад: Олмон ба сӯзишвории кабуди Русия ниёз дорад, ки аз сӯзишвории Амрико арзонтар аст. Ва боз ҳам бештар ҳифзи муносибатҳои иқтисодӣ бо Русия зарур аст: ин бозор барои ширкатҳои олмонӣ стратегӣ аст.

"Албатта, ин бунёд таҳти таҳримот қарор хоҳад гирифт, аммо онҳо асаре нахоҳанд дошт. Ва бар хилофи пудратчиёни онҳо бояд лоиҳаи қонуни наверо омода кунанд, онро тавассути Конгресс қабул намоянд ва имзои президентро интизор шаванд. Ин метавонад то шаш моҳ тӯл кашад, ки дар ин муддат Маҷрои Шимолӣ - 2" ба анҷом хоҳад расид" , - мегӯяд коршинос.

Бо вуҷуди ин, ӯ мушкилотро дар марҳилаи ба истифодадиҳӣ истисно намекунад - танҳо ба сабаби таҳримоте, ки ба дифоъи буҷаи ИМА ворид карда мешаванд.

Тарс ва нафрат

Бритониёиҳо мехоҳанд ба амрикоиҳо пайравӣ кунанд. Ба гуфтаи вакили бритониёӣ Даниэл Кочинский, лӯлаи гази Русия "бениҳоят хатарнок" аст, зеро он на тавассути шабакаҳои газ ва нафт, ки дар қаламрави кишварҳои НАТО ҷойгиранд балки "мустақиман ба Русия" мегузарад. Ба гуфти ӯ, Бритониёро акнун узвият дар Иттиҳоди Урупо маҳдуд намекунад ва аз ин рӯ "мо бояд дӯстони амрикоиро пайравӣ кунем ва алайҳи ҳар як ширкате, ки дар сохтмони МШ -2 даст дорад, таҳримот ҷорӣ кунем.

Дар ҳамин ҳол, дар Шветсия метарсанд, ки раёсати Ҷо Байден "ҷанги газӣ" -ро дар наздикии ин кишвар бар сари лӯла оғоз мекунад. Тавре ки Свенска Дагбладет қайд кард, демократии амрикоӣ нисбат ба Доналд Трамп "рақиби ҳатто сахттари ӯ" аст. Ва барои Скандинавия ин масъала аллакай ҳалли худро ёфтааст: ҳукумат гузоштани қубурҳоро тавассути минтақаи иқтисодии Шветсия тасдиқ кард.

Сиёсати энержии Байден, ба истилоҳ, роҳи сабз, ҷанбаи манфии раёсати ӯ дониста мешавад. Демократҳо нақша доранд, ки то соли 2035 барои гузаштан ба энергияи тоза ду триллион доллар сарф кунанд. Ва то соли 2050 - партовҳоро ба сифр баробар намоянд. Аммо, ин ҳам ба нафъи  Русия бозӣ мекунад: "Маҷрои Шимолӣ - 2" метавонад на танҳо гази табиӣ, балки гидрогенро низ интиқол диҳад. Дар Урупо талабот ба сӯзишвории гидрогенӣ эҳтимолан хеле зиёд аст.

Насби қубурҳои "Маҷрои шимолӣ - 2" наздик омадаст

Худи ИМА ба имконпазирии ҳамаи он чизе, ки Кохи Сафед ба "Маҷрои Шимолӣ - 2" ваъда додааст, шубҳа дорад. Тавре ки сенатори собиқ аз Вирҷиния Ричард Блэк итминон медиҳад, Байден хостори он аст, ки бо Маскав оромона гуфтушунид кунад. Ва дар навбати худ, вай кӯшиш хоҳад кард, ки барои Вашингтон баъзе фоидаҳо ба даст орад.

180
Барчаспҳо:
таҳримот, шикоят, Русия, ИМА
День 21 января

Аз Рӯзи оғӯш то ниҳолшинонии Эмомалӣ Раҳмон дар боғи "Наврӯзгоҳ": имрӯзи таърих

0
(Таҷдидшуда 19:37 20.01.2021)
Рӯзи бисту якуми январ дар Лаҳистон – Рӯзи бибиҳо, дар Беларус — Рӯзи қӯшунҳои муҳандисӣ. Рӯзи байналмилалии оғӯш мебошад

Рӯзи 21 январ дар ҷаҳон чӣ рух дод

Соли 1862 Адам Опел дар шаҳри Рюсселхайми Олмон корхонаи истеҳсоли мошинаҳои дӯзандагӣ ифтитоҳ намуд. Соли 1886 ширкати "Опел" истеҳсоли дучарха ва соли 1899 истеҳсоли мошинро сар кард ва  ҳоло яке аз ширкатҳои машҳуртарин дар ҷаҳон мебошад.

Соли 1932 дар Остона аввалин шумораи рӯзномаи "Ҳақиқати Қазоқистон" («Казахстанская правда») нашр шуд.

Соли 1954 дар ҷаҳон нахустин маротиба бомбаи атомии зери обӣ сар дода шуд.

Соли 2011 дар Остона, дар  Донишгоҳи миллии санъати Қазоқистон ҷаласаи дуюми Шӯрои ректорони консерваторияҳои Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил баргузор гардид.

Соли 2014 дар пойтахти Чин- шаҳри Пекин ҷаласаи якуми раёсати Шӯрои расмии Созмони ҳамкории Шанхай доир гардид. Дар ҷаласа роҳбарони қисмҳои миллии Шӯрои расмии кишварҳои иштирокчии СҲШ- Тоҷикистон, Русия, Чин, Қирғизистон, Қазоқистон ва Узбакистон ширкат варзиданд.

Соли 2016 ВАО хабар доданд, ки дастаҳои футболи Испания — "Реал" ва "Барселона", инчунин "Манчестер Юнайтед"-и Англия дар соли 2015 беш аз 500 миллион евро ба даст овардаанд.

Рӯзи 21 январ дар Тоҷикистон чӣ рух дод

Соли 2000 нахустин шумораи ҳафтаномаи "Азия-Плюс" аз чоп баромад.

Соли 2004 Парлумони Тоҷикистон ба қонун “Дар бораи уҳдадории умумии ҳарбӣ ва хизмати ҳарбӣ” тағйирот ворид кард, ки мувофиқи он муҳлати хизмати ҳатмии ҳарбӣ барои хатмкунандагони донишгоҳҳо аз 18 ба 12 моҳ поин оварда шуд.

Соли 2011 бо Фармони Президенти Тоҷикистон Хадамоти муҳоҷирати назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон таъсис дода шуд.

Соли 2014 сарвазир Қоҳир Расулзода бо ҷараёни корҳои соҳилмустаҳкамкунӣ дар минтақаҳои наздисоҳилии  шаҳри Кӯлоб ва ноҳияи Восеи вилояти Хатлон шинос шуд.

Соли 2017  Эмомалӣ Раҳмон дар робита ба хабари ҳузнангези ба ҳалокат расидан ва ҷароҳат бардоштани шаҳрвандони Венгрия, аз ҷумла, кӯдакону наврасон бар асари садамаи воситаи нақлиётӣ дар Италия ба Президенти Венгрия Янош Адер барқияи тасаллият ирсол намуд.

Соли 2018 Эмомалӣ Раҳмон бо  раиси шаҳри Душанбе Рустами Эмомалӣ дар Боғи Наврӯзгоҳи пойтахт дарахтони нодири сояафкану ороишӣ шинонида, ба маъракаи ниҳолшинонӣ ва вусъати корҳои ободонию сабзазоркунӣ ва сабзу хуррам гардонидани муҳити атроф ҳусни оғоз бахшиданд.

Ҷашнҳои рӯзи 21 январ

  • Дар Лаҳистон – Рӯзи бибӣ (модаркалон).
  • Дар Беларус — Рӯзи қӯшунҳои муҳандисӣ.
  • Рӯзи байналмилалии оғӯш.

Рӯзи 21 январ кӣ ба дунё омадааст

Анвар Абдурасулов (1947)- физикдон, профессор.

Аҷамӣ Муҳаммадалӣ (1954) – шоир.

Бандишоева Савсан (1922 – 2003) – актрисаи театр, Ҳунарпешаи мардумии Тоҷикистон.

Гулов Тағоймурод (1945) – доктори илми кишоварзӣ.

Ғаниев Комилҷон (1950) – сароянда, Ҳунарпешаи мардумии Тоҷикистон.

Кандинов Лев (1932) – нависанда.

Каримова Аза (1925 – 2000) – доктори илми филологӣ.

Қаландарбеков Имомёрбек (1955)- доктори илми техникӣ, профессор.

Мастонгулов Мирзо (1939-2008)- доктори илми иқтисод, аввалин лётчики касбии тоҷик.

Маҳкамов Файз (1941) – дойрадаст, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.

Мирзоев Кароматулло (1941) – Нависандаи Халқии Тоҷикистон, дорандаи Ҷойизаи давлатии ба номи Рӯдакӣ.

Мусулмонкулов Раҳим (1938) – доктори илми филологӣ, профессор.

Собиров Султон ( 1933 – 1998) – доктори илми химия, профессор, Ходими шоистаи илми Тоҷикистон.

0
Барчаспҳо:
Ҷаҳон, Тоҷикистон, ҷашн
Мавзуъ
Аз ифтитоҳи радиои "Садои Душанбе" то марги 5 ҳазор нафар дар Чин: имрӯзи таърих
Аз зодрӯзи Аҳмад Бобоқулов то таҷдиди сохтори Дастгоҳи президент: имрӯзи таърих
Таъсиси "ЦРУ" ва тасдиқи лоиҳаи "CASA-1000" аз ҷониби Тоҷикистон: имрӯзи таърих
Рӯзи ҳамсар, таъсиси ноҳияҳои Хуҷанду Қумсангир ва зодрӯзи Дастин Поре: имрӯзи таърих