День 2 сентября

Ҷашнҳои рӯзи 2 сентябр дар Тоҷикистон ва ҷаҳон

105
(Таҷдидшуда 16:58 01.09.2020)
Рӯзи дуюми сентябр дар Ветнам – Рӯзи истиқлолияти давлатӣ ва дар Русия – Рӯзи гвардия таҷлил мешавад

Рӯзи 2 сентябр дар ҷаҳон чӣ рух дод

Соли 1920 ғалабаи инқилоби Бухоро.

Соли 1939 дар Бритониёи Кабир қонун дар бораи хизмати миллӣ дар армия барои мардони аз 18 то 41-сола қабул гардид.

День 1 сентября
© Sputnik / Стас Этвеш / Вишнякова Мария

соли 1940 нишони фарқкунандаи маршалҳои собиқ Иттиҳоди Шӯравӣ- "Ситораи маршал" ҷорӣ карда шуд.

Соли 1958 дар Чин аввалин стансияи телевизионӣ ба фаъолият оғоз кард.

Соли 1993 Ӯзбекистон дар бораи то соли 2000 иваз намудани ҳуруфоти худ аз кирилӣ ба лотинӣ  эълон нашр намуд.

Соли 1996 дар Украина пули нав – гривна ба муомилот бароварда шуд.

Денежные купюры и монеты США и Украины
© Sputnik / Александр Демьянчук
Денежные купюры и монеты США и Украины

Рӯзи 2 сентябр дар Тоҷикистон чӣ рух дод

Соли 1924 дар Душанбе аввалин неругоҳи барқӣ-обӣ ба фаъолият оғоз кард.

Соли 1931 дар шаҳри Хоруғ аввалин шумораи рӯзномаи вилоятии "Бадахшони Сурх" нашр шуд.

День 31 августа
© Sputnik / Стас Этвеш / Вишнякова Мария

Соли 2003 ифтитоҳи Донишкадаи нақлиёти ҶТ.

Соли 2008 Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон ба муносибати 17-умин солгарди Истиқлолияти давлатии Тоҷикистон ба шумораи зиёди шахсоне, ки дар соҳаҳои гуногуни ҳаёти ҷомеа хизматҳои шоёни таҳсин кардаанд, мукофотҳои давлатӣ супорид.

Соли 2009 дар шаҳри Исфараи вилояти Суғд аввалин ҷаласаи якҷояи минтақавии комиссияҳои Тоҷикистону Қирғизистон оид ба масъалаҳои наздисарҳадӣ баргузор гардид.

Соли 2010 САҲА Наврӯзро ҷашни байналмилалӣ эълон кард.

Соли 2011 дар шаҳри Душанбе ҳамоиши сеюми сарони давлатҳои "Чоргонаи Душанбе" — Тоҷикистон, Афғонистон, Покистон ва Русия баргузор гардид, ки дар он  сарони давлатҳои «Чоргонаи Душанбе» масоили ҳамкории минтақавии чор давлат дар Осиёи Марказӣ ва Осиёи Ҷанубиро баррасӣ намуданд.

Соли 2015 дар шаҳри Пекин Созишнома байни Ҳукумати  Тоҷикистон ва Ҳукумати Чин оид ба ҳамкорӣ дар соҳаи техникӣ-иқтисодӣ ба имзо расид.

Соли 2017 дар мулоқоти Эмомалӣ Раҳмон бо ноиби Президенти ширкати технологии «Хуавей» хонум Лин Жуйтсӣ масоили вобаста ба ҳамкорӣ дар соҳаи телерадиокоммуникатсия баррасӣ шуданд.

Ҷашнҳои рӯзи 2 сентябр

  • Дар Ветнам – Рӯзи истиқлолият.
  • Дар Русия – Рӯзи гвардия.
  • Рӯзи кормандони нотариус дар Украина.

Рӯзи 2 сентябр дар Тоҷикистон кӣ ба дунё омадааст

Аҳмадшоҳ Масъуд (1953-2001)- генерал, Қаҳрамони Афғонистон.

Абдуллозода Шерзод (1945)- файласуф, профессор.

Шаҳрия Аҳтамзод (1952) – шоира.

Ёрзод Садриддин (1950)- публисист.

Малика Қаландарова (1950) – раққоса, Артискаи халқии СССР, дорандаи Ҷойизаи давлатии ба номи Рўдакӣ.

Артистка Малика Калантарова. Архивное фото
© Sputnik / Ратушенко
Артистка Малика Калантарова. Архивное фото

Ли Геннадий (1937) – доктори илми кишоварзӣ.

Фахриддин Мирзоаҳмадов (1948) – доктори илми техникӣ, профессор.

Александр Морковский (1900 – 1989) – доктори илми геологӣ. Ходими шоистаи илми Тоҷикистон.

Ато Муҳаммадҷонов (1940 – 2002) – актёри театру кино. Ҳунарпешаи мардумии Тоҷикистон, дорандаи ҷойизаи давлатии ба номи Рўдакӣ.

Хуршеда Отахонова (1932) – доктори илми филологӣ, академики АИ Тоҷикистон, Ходими шоистаи илми Тоҷикистон.

Сафаралӣ Раҷабов (1955-2011) – арбоби давлатӣ.

Улуғбибӣ Саидова (1864-1954)- аввалин милитсионерзани тоҷик (модари Тўҳфа Фозилова).

Дараи Панҷшер ва Аҳмадшоҳи Масъуд

Дараи Панҷшер пур аз оҳанпораи зангзадаи мошинҳои боркаш ва танкҳо аст. Дар ҳамин ҷо мақбараи қумандони номӣ Аҳмадшоҳ Масъуд (Шери Панҷшер), ки барои афғонҳо на танҳо қаҳрамони ҷанг, балки рамзи сулҳ дар Афғонистон буд, ҷойгир аст.

Мавзолей Ахмада шах Масуда в Панджшерском ущелье
Aleksandr Khrolenko
Мавзолей Ахмада шах Масуда в Панджшерском ущелье

Ҳудиде, ки дар музофоти Панҷшер махсус ҳифз мешавад,  дараи Панҷшер аст, ки рамзи мардонагӣ ва озодихоҳии мардуми Афғонистон мебошад.

Дар аввал ва мобайнҳои солҳои 1980 инҷо амалиётҳои бузурги ҷангии қӯшунҳои ҳукуматии Ҷумҳурии демократии Афғонистон зидди  қувваҳои мусаллаҳи муташаккили сокинони маҳаллӣ бо роҳбарии Аҳмадшоҳ Масъуд гузаронида мешуданд. Шумораи умумии муҷоҳидон дар дараи Панҷшер ба 5 000 нафар расида буд.

Танҳо дар як амалиёт 2600 низомии афғон ва 11 ҳазор низомии шӯравӣ иштирок карда, 390 ҳавопаймову чархбол ва 39 воҳидҳои тирандози хушкигард истифода шудаанд. Пас аз ин ҳодисаҳо рӯди Панҷшер оби зиёдеро аз сар гузаронид. Феълан  панҷшериҳо зиндагии оддие доранд, аммо дар минтақаъ сулҳ ҳукмфармост ва мардумаш бо ифтихор ба сар мебаранд.

Жители Панджшерского ущелья
© Александр Хроленко
Жители Панджшерского ущелья

Дар дараи Панҷшер барои афғонҳо макони муқаддас - мақбараи қаҳрамони миллӣ - Аҳмадшоҳ Масъуд ҷойгир шудааст, ки мардум ба зиёраташ мераванд.

Сокинони маҳаллӣ меҳмнони русро хуш қабул мекунанд: "Хуш омадед, замоне мо ҷангидаем, аммо ҷанг - ҷанги бовиҷдонона буд. Ҳоло мо бояд дӯст бошем", - мегӯянд онҳо.

Ба гуфтаи мардум, бо гузашти даҳсолаҳо, пас аз ҷанги шаҳрвандӣ ва ғасби ИМА , афғонҳо дарк кардаанд, ки Иттиҳоди Шӯравӣ ва Русия - душмани Афғонистон набуданд, аммо кӯшиши кӯмак ба кишвар ба воситаи ҷанг натиҷае надод. Имрӯз афғонҳо роҳ, ағба, корхонаҳои саноатиеро дида метавонанд, ки тайи солҳои зиёд онро русҳо ва мардуми шӯравӣ бунёд карда буданд. Иншоотҳоеро, ки Амрико дар фикри бунёд карданаш набуд ва нест.

Чеҳраи Аҳмадшоҳ Масъуд барои афғонҳо рамзи ояндаи нек, аммо бадастнаомадаи Афғонистони ором аст, ки дар он кишвар дин зидди рушди кишвар нест ҳунар тараққӣ мекунаду мардум дар осоиштагӣ ва сериву пурӣ зиндагӣ мекунанд.

Шери Панҷшер ба он нигоҳ накарда, ки маълумоти нопурраи олӣ дошт, ҳамадон буд, ғайр аз забонҳои дарӣ ва пашту забони франсузиро ба пуррагӣ медонист ва ҳамсӯҳбатонашро бо хушмуомилагиву зиракӣ ва хушахлоқӣ қоил мекард.

Ӯ пас аз хурӯҷи қӯшунҳои Шӯравӣ аз Афғонистон дар соли 1989 тамоми шимолу шарқи Афғонистонро таҳти идораи худ мегирад ва ҳукумати то дараҷае устуворро барпо мекунад, иқтисодро ба по мемонад ва ҳатто пули милии кишварро ба истифода мебарорад. Бегумон, ӯ метавонист тамоми Афғонистонро муттаҳид кунад, аммо...

Обсуждение хода работы группы «6+2» с Ахмад Шахом Масудом. Северная провинция Тахар, июнь 1998 года
Владимир Астапкович
Обсуждение хода работы группы «6+2» с Ахмад Шахом Масудом. Северная провинция Тахар, июнь 1998 года

Мутаассифона, нафаре кишвари мустақилро зери идораи марди бомаърифате, ки пашту несту тоҷик аст, дида натавонист. Ва 9 сентябри соли 2001 Масъуд аз ҷониби террористони маргталаб кушта мешавад. Онҳо худро рӯзниманигор гуфта, зери наворбардор маводи мунфаҷира пинҳон карда буданд.

Фармоишгари асосии куштори Масъуд роҳбари ҳамонвақтаи "Толибон" Усома ибн Ладен гуфта мешавад.

Мутаассибон Масъудро куштанд, вале идеяҳои вай зинда монаданд. Ва Аҳмадшоҳ ҳатто бо гузашти 19 сол аз маргаш "то абад зинда" мемонад ва  роҳбари маънавию қаҳрамони Афғонистон ба ҳисоб меравад.

105
Барчаспҳо:
Тоҷикистон, Ҷаҳон, ҷашн
Мавзуъ
Ҷашнҳои рӯзи 26 август дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 27 август дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 29 август дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 28 август дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 30 август дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 31 август дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 1 сентябр дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Связка ключей от квартир многоэтажного жилого дома, архивное фото

Баъди 20 соли бехонагӣ: соҳибкорон ба Ҷонаковҳо аз номи Президент хона доданд

728
Оилаи Ҷонаковҳо баъди 20 соли бехонагӣ, ахиран дар шаҳри Леваканти вилояти Хатлон соҳиби манзили дуҳуҷрагӣ гардидаанд

ДУШАНБЕ, 27 сен — Sputnik. Оилаи Ҷонаковҳо, ки панҷ фарзанд доранд, аз сабаби бехонагӣ тайи 20 сол дар нуқтаҳои сузишворӣ, вагонҳои хоҷагии деҳқонӣ ва ба ин монанд дар бошишгоҳи саҳроӣ бо азобу машаққати зиёд зиндагӣ мекарданд, навиштааст сомонаи "Фараж".

Манбаъ хабар дод, ки зимни сафари ахири Эмомалӣ Раҳмон, раисиҷумҳури Тоҷикистон, ба шаҳри Левакант аз номи роҳбари давлат ба Ҷонаковҳо калиди хонаи дуҳуҷрагӣ дода шуд. Ин хонаро ба оилаи Ҷонаковҳо соҳибкорони хайрхоҳи вилояти Хатлон туҳфа карданд, илова намудаст нашрия.

Муҳаббат Ҷонакова, модари хонадон ба “Фараж”  гуфтааст, ҳеҷ бовар надошт, ки баъди солҳои зиёди сарсониву саргардонӣ дар вагонҳои вайрона ва бошишгоҳи саҳроӣ соҳиби манзили зист ва замин мешавад.

Зикр шудааст, ки инчунин раиси ноҳияи Кӯшониён, Вализода Икромиддин дар ҳудуди ҷамоати шаҳраки Бохтариёни ноҳия барои Ҷонаковҳо 0,05 га замини наздиҳавлигӣ ҷудо карда, ҳуҷҷатҳои замин низ бо супориши раиси ноҳия барои онҳо ройгон омода гардидаанд.

728
Барчаспҳо:
кумак, хона, Тоҷикистон
Ожирение, архивное фото

Олимон: чарби шикам ҳатто дар вазни муқаррарӣ, хатари марги бармаҳалро зиёд мекунад

457
(Таҷдидшуда 15:58 27.09.2020)
Олимон пас аз анҷоми таҳқиқоти илмияшон ба чунин хулоса омаданд, ки чарби шикам одамро ба марги бармаҳал наздик меорад

ДУШАНБЕ, 27 сен — Sputnik. Чарби шикам ҳатто дар сурати доштани вазни муқаррарӣ, одамро ба марги бармаҳал "тела" мекунад, менависад MedicalXpress бо такя ба маълумоти олимони эрониву канадагӣ.

Мутахассисони ин ду кишвар дасти кам 72 кори илмиро омӯхтанд, ки муносибати фарбеҳии шикам (вақте ки чарб маҳз дар шикам пайдо мешавад) ва фавт аз сабабҳои гуногунро тафтиш карданд. Онҳо инчунин нишондиҳандаҳои солимии зиёда аз 2,5 миллион ихтиёриёнро дар тӯли аз се то 24 сол санҷиданд.

ВКД Тоҷикистон аз кормандон талаб кард, ки аз фарбеҳӣ халос шаванд

Коршиносон ба даври камар ва миён, таносуби онҳо, фоизи равғани бадан ва параметрҳои дигар таваҷҷӯҳ зоҳир карданд.

Маълум шуд, одамоне, ки чарб на дар миён, балки маҳз дар шикам доранд, эҳтимолан барвақтар мемиранд.

Гуфта мешавад, ҳар 10 сантиметр чарбе, ки дар шикам ҷамъ меояд, хавфи наздикшавӣ ба маргро ба андозаи 11 дарсад зиёд мекунад.

457
Барчаспҳо:
марг, фарбеҳӣ, олимон

Лавров дар бораи “Маҷрои Шимол 2”: барои Олмон ин масъалаи номус аст-видео

0
(Таҷдидшуда 20:48 27.09.2020)
Сергей Лавров, вазири умури хориҷии Русия, мегӯяд, ИМА тариқи оммавӣ ба паст задани Иттиҳоди Аврупо ва махсусан Олмон машғул мебошад

Лавров дар пайи гуфтушунид бо ҳамтои эронияш, Муҳаммад Ҷавод Зариф, зимни нишасти матбуотӣ, аз ҷумла дар бораи лоиҳаи сохтмони лӯлаи газ “Маҷрои Шимол – 2” гуфт.

“Мо мебинем, ки чигуна ИМА ҳамарӯза тариқи оммавӣ талош мекунанд, Иттиҳоди Аврупоро паст зананд ва пеш аз ҳама Олмонро. ИМА аз забони намояндагони расмияш аз Олмон талаб мекунад, ки бахташро дарк кунаду амнияти энергетикияшро таъмин созад”, - изҳор дошт вазири умури хориҷии Русия.

Ба гуфтаи Лавров таҳримҳои амрикоӣ алайҳи лӯлаи газ ба он равона шудаанд, ки аврупоиҳоро водор созанд, гази ба маротиб қимати моеъро аз ИМА харанд.

Вазири умури хориҷии Русия илова намуд, ки раёсати ИМА талош дорад, ин иқдомашро ҳамчун “таҳкими амнияти энергетикии Аврупо” шарҳ диҳад.

Ба гуфтаи Лавров, акнун барои Олмон анҷоми сохтмони лӯлаи “Маҷрои шимол – 2” барои Олмон масъалаи нангу номус аст.

0
Барчаспҳо:
Иттиҳоди Аврупо, Олмон, Русия