Поэт Алексей Авганов

Алексей Афғонов: Ман парчами Тоҷикистонро аз Рязан ба Душанбе пиёда бурдам

741
Шоиру нависанда Алексей Афғонов дар 65-солагӣ аз шаҳри Рязан ба Душанбе пиёда сафар карда буд

ДУШАНБЕ, 18 апр — Sputnik, Лев Рижков. Алексей Афғонов, шоиру нависандаи тоҷиктабор аз шаҳри Рязан, ки бо асарҳо ва ишқи худ ба мардуми тоҷик номдор шуда, дар 65-солагӣ аз шаҳри Рязан ба Душанбе пиёда сафар карда буд.

Хабарнигори Sputnik бо Алексей Афғонов дар бораи сафарҳои пиёдааш ва ончи русҳову тоҷиконро ба якдигар наздик мекунад суҳбат кард.

“Ман бархостаму рафтам Душанбе…”

Алексей Афғонов мардест болобаланду кӯҳпайкар. Ҳарчанд мӯйсараш сафед шуда, чун 75-сола аст, вале садое ҷавон дорад. Дастфишориаш низ сахт қавӣ аст.

Вай худро бо Афанасий Никитин монанд мекунад, ки дар қарни XV аз шаҳри Твер ба Ҳинд пиёда сафар карда буд ва саргузашташро дар “Сафар ба фаросӯи се дарё” ном китоб боз гуфтааст.

Афғонов сафари худро ба Тоҷикистон бе ҳеҷ пӯшиши хабарӣ дар соли 2010 оғоз кард. Вай рӯзе бархосту Душанбе равон шуд.

“Бархе мегуфтанд: Ту магар девона шудаӣ? Магар дигар коре надорӣ?” Вале онҳо ангуштшумор буданд, –ба ёд меорад ҷаҳонгард. Аксарият ба ман мегӯфтанд “Ту қаҳрамон ҳастӣ. Мо низ ҳамроҳат мерафтем, агар пул медоштем” Вале ман ҳам пул надоштам, аммо сафар кардам. Аз касе ҳам умеди ёриву пуштибонӣ надоштам! Ман аз Рязан то Душанбе пиёда рафтам, вале як рубл ҳам ҳазина накардам”.

Аммо бархе аз нашрияҳо, ки аз сафари мусофире бо парчами Тоҷикистон аз минтақаашон хабар меёфтанд, гузоришҳое дар борааш мунташир мекарданд. Бархе аз он расонаҳо ин хабарро дар сутуни “пешомадҳои аҷиб” чоп мекарданд.

Вале Алексей Афғонон ин сафарро барои ному шуҳрат нарафта буд. Пас ӯ чи далеле дошт, ки дар бузургсолӣ дил ба дарё задаву роҳи дуру дарозеро пеш гирифта аст?

Бо дархости модар

“Ман аз падари тоҷик ва модари рус зода шудаам, — мегӯяд Афғонов. – Кулли зиндагии ман бо ин ду мардум гузашта аст. Ман худро ҳам тоҷик мешиносам ва ҳам рус эҳсос мекунам. Ҳам Тоҷикистонро ва ҳам Русияро хонаи худ медонам. Ман танҳо дар соли 2002 ба Русия омадам. Вале сахттарин рӯзҳои умрамро дар дар Тоҷикистон сипарӣ кардам. Он ҷангро ба чашми худ дида будам”.

Вай роҳи Русияро ба дархости модараш пеш гирифта буд. Модараш аз деҳае дар ноҳияи Шатски вилояти Рязан аст. Ӯ аз зодгоҳаш дар дусолагӣ рафта буд ва пас аз 80 сол – дар соли 2005 ба он баргашт.

“Забонҳои русӣ ва тоҷикӣ аз як хонаводаи забонҳои ҳиндуурупоӣ ҳастанд. Номи кишвари Рус дар дастнавиштаҳои форсии қарни XI ёд мешавад.  Ин гуфта ба ин маъно аст, ки русҳо ва тоҷикон якдигарро аз замонҳое мешинохтаанд, ки корвонҳо дар Роҳи бузурги абрешим рафту омад доштанд”, – мегӯяд Афғонов.

Афғонов низ тасмим гирифт аз ҳамон Роҳ биравад. Ӯ мехост бо пойҳои худ пайвандҳои ин ду мардумро эҳсос кунад.

Рекорди банохост

Алексей Афғонов роҳи Рязан то Душанберо дар 167 рӯз паймуд. Тулонитарин масофае, ки вай дар як рӯз пиёда рафта аст, 53 километр буд.

“Ҳаргиз нахоста будам рекорде бизанам, — ба ёд меорад мусофир. – Вале он шаб маро фиреб дода буданд. Роҳам аз деҳае мегузашт ва хостам шабро онҷо рӯз кунам. Шом мешуд, ки мотосиклсаворе дар роҳ пайдо шуд. Аз ӯ пурсидам, ки куҷо метавонам шабамро рӯз кунам? Ӯ мастомаст нишонии меҳмонхонаеро ба ман доду гуфт сарошпазаш ҳамшаҳрият аст. Ман ҳам сипосгузорӣ кардаму рафтам. Шаб ҳам фаро расид вале ман ҳеч ба меҳмонхона намерасидам. Ҳаминсон 53 километрро тай кардам. Ростӣ, дар ҷангал сагҳои дайду бар ман ҳамла карданду каме монда буд, ки хомохом бихӯрандам”.

Дигар рӯзҳо масофаи камтареро тай мекардам. Бархе рӯзҳо бештар аз панҷ километр намерафтам.

Инҳо рӯзҳое буданд, ки мизбонҳои меҳмоннавоз иҷоза намедоданд аз сари дасторхон баланд шавам. Рӯзҳое низ буданд, ки Афғонов истироҳат мекард – ё аз хастагӣ ва ё аз дарди по.

“Аслан кам иттифоқ меуфтад, ки ман бемор шавам, ҳарчанд солам ба ҷое расидааст, — таъкид мекунад шоир. – Ҳангоми сафар ман 17 килуграм лоғар шудам. Худро бисёр сабук ҳис мекардам. Аз он пас варзиш кардан гирифтам. Вале беҳтарин эҳсосро замоне доштам, ки поям ба хоки Тоҷикистон расид. Ин сахттарин эҳсоси ман буд, ки ба хонаам наздик мешавам. Беҳтарин эҳсос аст”.

Роҳи пурпечу хами Душанбе

Аз Рязан то Душанбе 3200 килуметр роҳ  аст. Агар ҳама печу хамашро дар шумор биёрем, 300 килуметр дарозтар ҳам мешавад. Вале Афғонов бештар аз ин масофаро паймудаст.

“Чанде пеш ҳамон роҳро бо худрав тай кардам. Камобеш 4700 килуметр шуд, — мегӯяд Афғонов. Вале бояд дар  назар гирифт, ки ман гоҳе шаҳрҳоро давр ҳам мезадам. Чунончи, аз шаҳри Уляновск ва Саратов дидан кардам, ки сари роҳам набуданд. Вале калонтарин даврро аз гузаргоҳи марзии Ялома дар марзи Қирғизистону Узбакистон задаам”.

Иллаташ ин буд, ки мусофирамон нахост парчами Тоҷикистонро пинҳон кунад.

“Марзбонони Узбакистон ба ман гуфтанд: “Ту бо парчами Тоҷикистон меравӣ ва мо бо тоҷикон равобити хуб надорем”. Ин акнун аст, ки Худоро шукр, равобит хуб шуда аст. Он замон вазъ бисёр танишзо буд, – ба ёд меорад Афғонов. – Саранҷом ночор шудам пас гардам ва аз роҳи Ӯш, Бодканд ва Навкат рафтам. Он замон узбакҳову қирғизҳо ҷанг доштанд ва он сарзамин дар оташ месӯхт. Аз ин рӯ ночор шудам он ҷоро давр занам ва ин ҳам давр заданҳо камобеш 5 ҳазор килуметр шуданд.

Роҳҳои нави Афғонов

Сафари дуру дароз барои Афғонов такони сахти эъҷодӣ шуд. Хотироти роҳ асоси аксари шеърҳои ӯ шудааст. Дар шакли назм хотироташ аз роҳи тулонӣ аз Рязан ба Душанбе дар китоби “Чӣ гуна ин тобистон роҳ рафтам” оварда шудаанд.

Ду сол пас аз он сафар Афғонов наздик буд дубора роҳи сафарро пеш гирад.

“Ман орзӯ дорам пиёда шаҳрҳои муқаддаси Урусалим ва Маккаро зиёрат кунам, – идома медиҳад шоир. – Соли 2012 имкон доштам ҳамин роҳҳро тай кунам. Вале падарам дар гузашт. Вақте, ки ман ду сол пас боз омода шудам, бадбахтие ба сарам омад. Модарам –Тамара Анисимовна – рӯзе уфтоду гарданаи ронашро шикаст. Ва ман мондам. Худоро шукр, модарам зиндаву саломат аст. Ҳоло ӯ 94 сола аст”.

Алексей Афғонов дар Рязанро аз пирони хирад мешиносанд.

“Пир танҳо ба сол ҳастам, — механдад мусофир. Мо дар Рязан расман 6 ҳазор тоҷик дорем. Онҳо ҳамеша баҳс доранд, ки кадоме бузургтар аст. Ман ба онҳо мегӯям, ки ман бузургтар ҳастам ва ҳама қабул мекунанд. Вале дар асл ман бузург нестам. Ман коре бо касе надорам. Ниёзе ҳам надорам. Ман пирмард ҳастам, вале ҳамсарам ҷавон аст. Ман дигар барномаҳо дорам. Ман мехоҳам ба шаҳри Байтулмуқаддас сафар кунам”.

Миёни тоҷикони Рязан якчанд соҳибкоре ҳастанд, ки кору борашон хуб аст. Чанд созмони иҷтимоъӣ ва гурӯҳҳои ҳунариву фарҳангӣ фаъол ҳастанд. Кӯдакон ба китобхонаҳои кӯдакона мераванд. Барои онҳо онҷо барномаҳои кӯдакона, рақсу бозӣ ташкил мекунанд. Ҳама кӯдакон ба забони русӣ хуб ҳарф мезананд.

Ба ҳама забонҳо

“Китобҳои ман то Испониё, Юнон, Исроил, Амрико, Нурвеж ва Ҳинд ҳам расидаанд. Ман ба тоҷиконе, ки дар онҷо зиндагӣ мекунанд, китоб фиристодаам, – мегӯяд Афғонов. – Дар назар дорам китобҳои навам — “Ду бор муҳоҷир аз Иттиҳоди Шӯравӣ ” ва осори Садриддин Айнӣ ба ду забонро ба Тоҷикистон барам”.

Ҳамчунин тарҳи китоби чандзабонаи “Кӯҳзод”-ро пешниҳод хоҳам кард.

“Ин китоб маҷмуъаи шеърҳое аст, ки ба ҳама забонҳои роиҷ дар Тоҷикистон тарҷума шудаанд. – Дар ин китоб шеърҳо ба даҳ забони помирӣ, забонҳои яғнобӣ, русӣ, узбакӣ ва форсии тоҷикӣ гирдоварӣ шудаанд. Ҳама шеърҳоро худам тарҷума кардаам. Умедворам ин китобам мардумӣ хоҳад шуд”.

Дар поёни моҳи апрел шоир аз Рязан ба пойтахти Тоҷикистон сафар дорад. Дар Душанбе шабҳои эъҷодии шоир, нависанда ва мусофир баргузор хоҳанд шуд.

741
Барчаспҳо:
шоир, Алексей Авганов, Русия, Тоҷикистон
Донишҷӯи тоҷик Ҷуманазар Қурбонназаров дар Хабаровск соҳиби ҷоизаи миллии Россия — «Донишҷӯи хориҷии сол – 2020» гардид

Донишҷӯи тоҷик дар Русия барандаи ҷоизаи "Донишҷӯи хориҷии сол 2020" шуд

527
(Таҷдидшуда 12:50 20.10.2020)
Донишҷӯи тоҷик Ҷуманазар Қурбонназаров дар Хабаровск соҳиби ҷоизаи миллии Русия — "Донишҷӯи хориҷии сол – 2020" гардид

ДУШАНБЕ, 20 окт – Sputnik. Дар шаҳри Хабаровски Русия марҳилаи минтақавии озмун барои Ҷоизаи миллии Рсия — "Донишҷӯи сол – 2020" ба анҷом расид, ки дар он ҷавони тоҷик Ҷуманазар Қурбонназаров пирӯз шуд, хабар медиҳад торномаи Донишгоҳи давлатии шаҳри Комсомолски лаби Амур.

Ин озмун аз ҷониби Созмони ҷамъиятии умумирусиягии "Иттиҳоди ҷавонони Русия" дар якҷоягӣ бо KSAU "Маркази минтақавии ҷавонон оид ба иҷтимоӣ ва саломатӣ" баргузор карда шуд.

Тибқи иттилои манбаъ, озмуни "Донишҷӯи сол-2020" аз рӯи номинатсияҳои инфиродӣ ва коллективӣ дар байни муассисаҳои таҳсилоти олии касбӣ ва ташкилоти таҳсилоти касбии ҳудуди минтақаи Хабаровск доир гардид.

Дар ин озмун Донишгоҳи давлатии шаҳри Комсомолски лаби Амур ва маҳфили ҷавонони тоҷик дар минтақаро донишҷӯи факултаи энергетика ва менеҷменти Донишгоҳи мазкур Ҷуманазар Қурбонназаров  намояндагӣ кард.

Аз рӯи натиҷаҳои ҷаласаи ҳакамон миёни донишҷӯёни 11 донишгоҳи минтақа, донишҷӯи тоҷик Ҷуманазар Қурбоназаров барандаи ҷоиза дар бахши "Донишҷӯи хориҷии сол – 2020" гардид.

"Бо боварӣ метавонам бигӯям, ки Донишгоҳи давлатии шаҳри Комсомолски лаби Амур, имкон медиҳад, ки орзуҳои инсон амалӣ шавад. Ман аз соли 2018 инҷониб дар озмун ширкат мекардам ва бо ҳайрат ба иштирокчиёни дар саҳна буда, назар мекардам. Ман хеле мехостам, ки ба манфиати донишгоҳ кор кунам ва фарҳангу анъанаҳои мардуми тоҷикро дар байни ҷавонон маъмул кунам"  , - гуфт Қурбонназаров.

Ёдовар мешавем, ки даври ниҳоии озмуни "Донишҷӯи сол-2020" аз 14 то 19 ноябр дар шаҳри Маскав баргузор мешавад.

527
Барчаспҳо:
донишҷӯи тоҷик, Русия, сол, донишҷӯй, донишҷӯй
Нигина Амонкулова

"Гуфтиву накардӣ" : нашри суруди ҷадиди Нигина Амонқулова - видео

1125
(Таҷдидшуда 20:12 18.10.2020)
Нигина Амонқулова сарояндаи шинохтаи саҳнаи тоҷик, суруди ҷадиди худро таҳти унвони "Гуфтиву накардӣ" нашр кард

ДУШАНБЕ, 18 окт — Sputnik. Нигина Амонқулова овозхони шинохтаи Тоҷикистон, дар саҳифаи Qiam Entertainment дар Ютуб, суруд ва намоҳанги нави худро пешкаши мухлисонаш гардонидааст.

Навори суруд дирӯз, 17 октябр дар шабакаи Youtube нашр шудааст. Дар давоми як рӯз ин сурудро беш аз 84 ҳазор кас тамошо карда ва зиёда аз 2 ҳазор корбар писандидааст.

Ногуфта намонад, ки ин суруди Нигина Амонқулова низ дар доираи тарҳи нави сароянда бо ширкати Qiam Entertainment сабт шудааст.

Маллифи суханони суруд Орзу Исоев буда, оҳангашро Даврони Раҳматзод эҷод кардааст. Ин суруд дар бораи ошиқест, ки маъшуқаашро қадр намекунад. 

Ёдрас мешавем, ки чанде пеш сароянда тарҳи нави худ -  "Legends live forever" оғоз кард, ки дар доираи он сурудҳои машҳури ситораҳои номдори шарқро бозхонӣ мекунад. Ба гуфти Нигина ин тарҳро ба ӯ ширкати  Qiam Entertainment, ки сароянда аз оғози соли 2020 бо он ҳамкорӣ дорад, пешниҳод кардааст.

То ҳол Нигина сурудҳои сарояндаҳои шодравон  - Аҳмад Зоҳир, Муқаддас Набиева, Зафар Нозим, Муҳаммадрафеъ ва Аминҷон Сабуриро, ки ба гуфти худаш аз ҳама бештар писандаш ҳастанд, иҷро кардааст.

Нигина Амонқулова суруди Муқаддас Набиеваро бозхонӣ кард

Нигина Амонқулова дар доираи ин тарҳи ҷадид, нахустин бор ба забони ҳиндӣ сароид. Ҳамчунин дар баробари зинда кардани ёди ҳунармандони қадимӣ, Нигина дар доираи ин тарҳ, се суруди ҷадиди худро низ месарояд.

1125
Барчаспҳо:
Тоҷикистон, нав, ҷадид, нашр, Нигина Амонқулова
День 21 октября

Ҷашнҳои рӯзи 21 октябр дар Тоҷикистон ва ҷаҳон

0
(Таҷдидшуда 18:50 20.10.2020)
Рӯзи 21 октябр дар Иёлоти Муттаҳидаи Амрико ҳамчун рӯзи ширинӣ ва дар Бритониёи Кабир рӯзи себ таҷлли мешавад

Рӯзи 21 октябр дар ҷаҳон чӣ рух дод

Соли 1969 дар  Тошканд аввалин Кинофестивали байналмилалии давлатҳои Осиё, Африқо ва Амрикои Лотинӣ доир шуд.

Город Ташкент, архивное фото
Город Ташкент, архивное фото

Соли 1994 Академияи телевизионии Русия ҷоизаи ҳамасолаи "ТЭФИ"-ро таъсис дод.

Вручение телевизионной премии ТЭФИ 2017
© Sputnik / Владимир Астапкович
Вручение телевизионной премии "ТЭФИ 2017"

Рӯзи 21 октябр дар Тоҷикистон чӣ рух дод

Соли 2009 дар Душанбе созишнома миёни Ҳукумати Тоҷикистон ва Бонки рушди УрОсиё (БРАО) дар бораи фаъолият ва кушодани дафтари Бонк дар Тоҷикистон ба имзо расид

© Sputnik / Стас Этвеш / Вишнякова Мария

Соли 2010 дар шаҳри Душанбе Кумита оид ба ҳимояи ҳуқуқи журналистон зери номи “Кумитаи 29 сентябр” таъсис ёфт.

Соли 2010 дар шаҳри Душанбе татбиқи "Барномаи сиёсати хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар самти муҳоҷирати меҳнатӣ барои солҳои 2006-2010" муҳокима карда шуд.

Соли 2014 Донишгоҳи (славянии) Тоҷикистону Русия ва Донишгоҳи "Сока" — и  Ҷопон созишномаи ҳамкорӣ ба имзо расониданд.

Здание Российско-Таджикского (славянского) университета, архивное фото
© Sputnik Амир Исаев
Здание Российско-Таджикского (славянского) университета, архивное фото

Соли 2015 дар Осорхонаи миллии Тоҷикистон намоиши "Шамоил. Асрҳои Х1Х-ХХ. Сухан ва тасвир" оғоз гардида, 20 ноябр ба анҷом расид.

© Sputnik / Стас Этвеш / Вишнякова Мария

Соли 2016 масоили вақт ва дурнамои ҳамкории Тоҷикистону Аморати Муттаҳидаи Араб баррасӣ шуданд.

Соли 2016 вазоратҳои корҳои хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Ҷумҳурии Туркия барномаи ҳамкории мутақобила барои солҳои 2017-2020 –ро ба имзо расониданд.

Соли 2015 дар чойхонаи миллии қасри таърихии Арбоб Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон бо роҳбарону фаъолони вилояти Суғд машварати корӣ доир намуданд.

Дворец Арбоб в Худжанде
© Sputnik / Стас Этвеш
Дворец Арбоб в Худжанде

Соли 2016 дар Қасри миллат дар мулоқоти Эмомалӣ Раҳмон ва Вазири корҳои хориҷии Туркия Мавлют Човушоғлу масоили вақт ва дурнамои ҳамкории ду давлат ва дигар мавзӯъҳои муҳим баррасӣ шуданд.

Ҷашнҳои рӯзи 21 октябр

  • Дар ИМА — Рӯзи ширинӣ.
  • Дар Британияи Кабир —  Рӯзи себ.
  • Рӯзи қувваҳои мусаллаҳ дар Гондурас.
  • Рӯзи инқилоб дар Сомалӣ ва Судон.

Рӯзи 21 октябр дар Тоҷикистон кӣ ба дунё омадааст

Нарзулло Азимов (1934)- адабиётшинос, профессор.

Зинаида Захарова (1929) – актрисаи театр, Ҳунарпешаи Шоистаи Тоҷикистон.

Маҳмуд Исмоилов (1929-2011) – доктори илми биологӣ, профессор, узви вобастаи АИ Тоҷикистон, Ходими шоистаи илми ҷумҳурӣ.

Солеҳҷон Фармонов (1922) – актёри театр, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.

Марианна Фофанова (1921) – шоира, мутарҷим, Корманди шоистаи маданияти Тоҷикистон.

Григорий Ясвоин (1884 – 1963) – доктори илми тиб, профессор, Ходими шоистаи Тоҷикистон.

0
Барчаспҳо:
Ҷаҳон, Тоҷикистон, ҷашн
Мавзуъ
Ҷашнҳои рӯзи 14 октябр дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 15 октябр дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 16 октябр дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 17 октябр дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 18 октябр дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 19 октябр дар Тоҷикистон ва ҷаҳон
Ҷашнҳои рӯзи 20 октябр дар Тоҷикистон ва ҷаҳон