Афганистан - Армия США, архивное фото

Чаро Русия мехоҳад Амрикоро аз ҷанг ва шармандагӣ наҷот диҳад?

332
(Таҷдидшуда 17:33 18.02.2021)
Вазирони дифои кишварҳои узви НАТО тариқи видеоконфронс ҷаласаи дурӯза доранд – ин аввалин ҷаласа пас аз ба сари қудрат омадани Ҷо Байден дар Амрикост

ДУШАНБЕ, 18 фев— Sputnik. Натиҷаҳои ин мулоқот барои тамоми ҷаҳон оқибатҳои фарогир хоҳад дошт.  Қарор аст, вузарои дифои кишварҳои узви НАТО консепсияи нави стратегиро таҳияи кунанд, ки дар он на танҳо Русия, балки Чин низ дар қатори рақибони асосӣ номбар хоҳад шуд. Ин, албатта, хеле муҳим аст - НАТО солҳои охир барои мустаҳкам кардани равобити Русияву Чин кори зиёд аныом додааст, ба ҳамин хотир инҷо дигар чизе ҷолибе нест. Аммо бояд гуфт, ки дар ин ҷаласа бояд боз як қарори дигар қабул карда шавад, ки метавонад дар моҳҳои наздик ба як хунрезии бузург табдил ёбад.

Ба ҳамагон маълум аст, ки Доналд Трамп дар тӯли даҳсолаҳои ахир аввалин президенти Амрико буд, ки таҳти роҳбарии ӯ Амрико дар ягон кишвар ҷанги навро оғоз накард. Илова бар ин, ӯ инчунин кӯшиш кард, ки ба ҷангҳои мавҷуда хотима бахшад ва сарбозони амрикоиро ба хонащояшон баргардонад. Пеш аз ҳама, аз Афғонистон - як сол пеш Вашингтон бо ҷунбши Толибон (мамнӯъ дар Русия), ки контроли қисми зиёди кишварро дар ихтиёр доранд, дар бораи хуруҷи нерӯҳои амрикоӣ созишнома имзо кард.

Нирӯҳои Амрико бояд то 1 май пурра аз ин кишвар бароварда шаванд - яъне то комилан хуруҷи нирӯҳои хориҷӣ аз Афғонистон камтар аз ду моҳ мондааст. Трамп тавонист шумори низомиёнашро дар ин кишвар аз даҳ то 2,5 ҳазор нафар расонд - аммо, илова бар ин ғайр аз нирӯҳои Амрико, дар Афғонистон 7,5 ҳазор сарбози НАТО ҳузур дорад. Табиист, ки ин нирӯҳо низ бояд аз ин кишвар бароварда шаванд. Аммо акнун хуруҷи нирӯҳо метавонад матаваққиф шавад - ин мавзуест, ки вазирони дифоъи НАТО онро баррасӣ хоҳанд кард.

Ҳукумати ҷадиди Амрико намехоҳад Афғонистонро аз даст диҳад ва нирӯҳояшро аз ин кишвар барорад - ба таври расмӣ, тасмим барои хуруҷи нерӯҳо қабул нашудааст, аммо Вошингтон аллакай эълом доштааст, ки "созишномаи Трампро бознигарӣ мекунад" ва "баррасӣ хоҳанд кард, ки оё Толибон ӯҳдадориҳои ба зимма гирифтаи худро иҷро мекунанд ё не". Бояд гуфт, ки вазири нави умури хориҷаи Амрико Энтони Блинкен соли гузашта гуфта буд, ки Амрико бояд дар Афғонистон бимонад. Ба ҳамин хотир метавон гуфт, ки масъала ҳалшуда аст. Дабири кулли НАТО Йенс Столтенберг чанде пеш шикоят мекард, ки тасмим дар бораи "ҳузури НАТО дар Афғонистон" осон нахоҳад буд:

"Мо метавонем бимонем ва ҳузури низомии худро идома диҳем ё мо метавонем Афғонистонро тарк кунем ва кишварро боз ба паноҳгоҳи террористон табдил диҳем. Интихоби осон вуҷуд надорад. <...> Толибон бояд ваъдаҳои худро дар бораи коҳиш додани хушунат ва қатъи робитаҳояшон бо террористонро иҷро кунанд. Мо ҳоло сатҳи баланди хушунат аз сӯи Толибонро мебинем, ки ҳамчунин бар зидди табибон, судяҳо ва журналистон равона шудааст", - гуфт Столтенберг.

Мушкилоти амрикоиҳо дар он аст, ки онҳо наметавонанд Афғонистонро тарк кунанд ва режими барои онҳо дӯстро дар онҷо нигоҳ доранд - ин комилан ғайри имкон аст. Тақрибан бист соли ишғол Афғонистон аз сӯи Амрико ба ҷуз нафрати табақаҳои гуногуни ҷомеаи ин кишвар чизи дигаре наовард. Аз ҷумла он нафароне, ки ҳоло дар сари қудрат ҳастанд, хуб медонанд, ки дар баробари рафтани нирӯҳои амрико, вақти онҳо низ ба поён мерасад.

Ягона созиши имконпазир барои пешгирӣ аз ҷанги ҳама зидди ҳама метавонад таъсиси ҳукумати эътилофӣ бошад - ва ин ба назар мерасад дар замимаҳои махфии шартномаи Амрико  ва Толибон баррасӣ шуда буд. Аммо мақомоти Кобул метарсанд, ки бо Толибон созиш кунанд. Ба ҳамин хотир онҳо як сол вақтро сарф карданд ва гуфтушунидҳои воқеии дохилиро дар Афғонистонро оғоз накарданд. Мунтазири тағйири ҳукумат дар Амрико буданд? Бале. Аммо суол дар ин аст, ки Ҷо Байден мехоҳад дар Афғонистон боз як ҷанги ҷадидро оғоз намояд ва ҳазорҳо сарбози худро ба ин кишвар фиристад?  

Дар аввал, Амрико мехостанд дар Афғонистон мавқеи худро дошта бошад. Онҳо мехостанд заминаи дошта бошанд, ки тавонанд нуфузи худро ба тамоми кишварҳои Осиёи Марказӣ тақвият диҳанд, аз ҷумла ба Русия ва Чин. Аммо, дар 20 соли охир амрикоиҳо дар Афғонистон ҳеҷ дастгирии боэътимоде пайдо накарданд.

Ҳоло Вашингтон барои ҳалли ин масъала ду роҳ дорад.

Роҳи аввал -Толибон амалиёти ҷангиро аз сар мегиранд, Амрико нирӯҳояшро зиёд намуда ва кӯшиш мекунад, ки артиши Афғонистонро бедор кунад.  Вале ин ба таври маъмулӣ хотима хоҳад ёфт, яъне бидуни пешравӣ. Амрикоиҳо маҷбур мешаванд пойгоҳҳои низомии худро шармандавор ба таври изтирорӣ бароранд.

Варианти дуюм ҳанӯз имконпазир аст, аммо Амрико барои он ба Русия ниёз дорад. Онҳо бояд Толибонро бовар кунонанд, ки радди ҳозираи хуруҷи нерӯҳо тадбири муваққатӣ аст.

Яъне, Амрико созишномаи моҳи феврали соли 2020-ро вайрон намекунанд - онҳо танҳо иҷрои ӯҳдадориҳои худро каме тағир медиҳанд. Оё Толибон ба ин иқдом розӣ мешавад? Бале, аммо танҳо ба як шарт: агар музокироти воқеии дохили Афғонистон оғоз шавад. Барои ин ба мақомоти Кобул фишори хеле шадид лозим аст - ва инро на танҳо Амрико, балки Русия ва Чин низ бояд анҷом диҳанд.

То охири моҳи феврал дар Маскав мулоқоти бисёрҷониба оид ба сулҳу суботи Афғонистон дар шакли "сегонаи бузург" баргузор мешавад. Русия, Амрико, Чин ва ду ҳамсояи Афғонистон, ки ба он таъсири бузург доранд - Покистон ва Эрон. Ҳарчанд иштироки эрониҳо ҳанӯз зери суол аст (эрониҳо, комилан, намехоҳанд бо амрикоиҳо сари як миз нишинанд), аммо маъмурияти Байден аллакай ба мулоқот омода аст, гуфт ахиран Замир Кабулов, фиристодаи вижаи президенти Русия дар мавзуи Афғонистон.

Аммрико барои аз Афғонистон нисбатан оромона хориҷ шудан, ба кумаки Русия ниёз доранд.

332
Барчаспҳо:
ҷаласа, Толибон, НАТО, Афғонистон, Амрико
Выставка Гений да Винчи в Санкт-Петербурге

Дар тасвири Леонардо да Винчи нишони форсӣ ёфтанд

537
Тадқиқотҳои охир нишон доданд, ки фарҳанги Шарқ ба асарҳои Леонардо да Винчии бузург на камтар аз калисо таъсир доштааст

ДУШАНБЕ, 24 фев — Sputnik. Гурӯҳи байналмилалии муҳаққиқон осори Леонардоро таҳлили компютерӣ гузарониданд. Яке аз онҳо, Глеб Зилберштейн ба ТАСС дар бораи натиҷаҳои ин тадқиқот гуфтааст.

Омӯзиши асарҳои рассоми бузург бо истифода аз технологияҳои рақамӣ имкон додаст, ки тақрибан дар ҳама расмҳо тақсимоти радиалии элементҳо ошкор карда шавад.

Ин усул аз суннатҳои арабӣ ва форсӣ сарчашма гирифта, ҳам барои шоҳкориҳои худи рассом ва ҳам барои пайравонаш хос буд.

"Метавон бо боварӣ гуфт, ки ин "мӯҳри да Винчи" як намуд қолиб барои осори мактаби Леонардо буд", - гуфтааст Зилберштейн.

Эҳтимоли ғолиб ин усули махсус, ки кори рассомро муттаҳид мекунад, пас аз он ба миён омад, ки қонунҳои наққошии иконаҳои калисо пас аз уфти  Константинопол зери асари шадиди фарҳанги шарқ монд.

“Валдай” мавқеашро иваз мекунад: маркази рушди дунё аз Ғарб ба Шарқ мекучад

Инчунин хабар дода мешавад, ки натиҷаҳои пурраи ин таҳқиқот дар маҷаллаи илмии Digital Archaeology and Cultural Heritage нашр шудааст.

537
Пачка долларов

Иқдоми стратегӣ: Русия дар қарзи миллии Амрико як миллиард сармоягузорӣ кард

138
(Таҷдидшуда 15:43 24.02.2021)
Бонки марказӣ дар моҳи декабр сармоягузорӣ ба вомбаргҳои давлатии ИМА - фавран миллиард доллар афзоиш дод

ДУШАНБЕ, 24 фев – Sputnik. Наталья Дембинская. Гарчанде, ки солҳои охир Маскав мунтазам аз ин коғазҳои қиматнок халос шуда истодааст: ҳиссаи онҳо дар захираҳо каме бештар аз як фоиз аст. 

Хариди қоғаз

Тибқи иттилои Вазорати молияи ИМА, дар ҳоли ҳозир Русия дорои вомбаргҳои давлатии Иёлоти Муттаҳида ба маблағи 6,011 миллиард аст: 1,2 миллиард дарозмуддат ва 4,8 миллиард кӯтоҳмуддат. Дар моҳи декабр, саҳмияҳо то миллиард пурра карда шуданд.

Бо фурӯши ин коғазҳои қиматнок, ҳукумати ИМА касри буҷа ва хароҷоти дигарро мепӯшонад. Қарзи миллии Амрико ба 28 триллион расидааст. Дар солҳои 2010-2013, сармоягузории Русия аз 170 миллиард гузашт.

Маскав яке аз калонтарин дорандагони хазинадорӣ буд. Аммо пас аз он ки Вашингтон моҳи апрели соли 2014 таҳримот ҷорӣ кард, онҳо аз он халос шудан гирифтанд.

Дар соли 2018, Бонки марказӣ фурӯши азимеро ба роҳ монд, ки портфели хазинадории Амрикоро якбора ду баробар кам кард. Ҳиссаи коғазҳои қиматноки амрикоӣ дар захираҳои байналмилалӣ ба ҳадди ақал коҳиш дода шудааст. Бонки марказӣ маблағҳои озодшударо ба тилло, инчунин евро ва юан равона кард.

Диверсификатсия

Қарзи ҳукумати Иёлоти Муттаҳида тавассути коғазҳои қиматноки Вазорати молияи ИМА муаррифӣ мешавад. Шахсони воқеӣ ва ҳуқуқӣ, мақомоти баъзе давлатҳо метавонанд векселҳо ва вомбаргҳои давлатиро харанд. Фоида аз ин коғазҳои қиматнок баланд нест - ҳудуди дуюним - се фоиз.

Аммо, гап дигар аст: вомбаргҳои давлатии ИМА яке аз олоти боэътимодтарин дар ҷаҳон ба ҳисоб мераванд. Харидан ва фурӯхтани онҳо осон аст.

Ҳамин тариқ, бо афзоиши ҳаҷми хазинадорӣ, Маскав ба таври техникӣ ҳузури худро дар бозор нишон дод. Ин барои диверсификатсияи захираҳои байналмилалӣ низ зарур аст. Ҳоло Русия 590 миллиард доллар дорад, ки шаш миллиардаш мустақиман ба қарзи миллии ИМА сармоягузорӣ шудааст. Таҳлилгарон шарҳ медиҳанд: Маскав як раванди ҷаҳонро пайгирӣ мекунад. Талабот ба доллар меафзояд, зеро ин асъор камтар аз ҳама ба ноустуворӣ ва таваррум моил аст.

Нусхаи чинӣ

Бузургтарин дорандаи коғазҳои қиматноки давлатии ИМА дар охири моҳи декабр Ҷопон мебошад (1,2 триллион доллар). Пештар Чин пешсаф буд, аммо ҳоло Пекин бо 1,06 триллион дар ҷои дуввум аст. Бритониёи Кабир се бахши аввалро пӯшидааст - 428,9 миллиард.
Азбаски ҷанги тиҷоратӣ, чиниҳо мунтазам аз ин коғазҳои қиматнок халос шуда, сармоягузориҳои худро беш аз 200 миллиард коҳиш доданд. Аммо, қарзи бузурги Амрико, ки Пекин дар даст дорад ҳамчун фишанги тавонои фишор ба Вашингтон дониста мешавад.

Аммо, ин барои худи Чин номусоид аст. Аввалан, фурӯши вомбаргҳо ба маблағи 100-200 миллиард дар муддати кӯтоҳ нархи онҳоро ҳатман паст мекунад. Дар натиҷа, арзиши дороиҳо ва захираҳои берунии худи Чин ва инчунин даромад аз фурӯши хазинадориҳои арзон ба таври назаррас коҳиш хоҳад ёфт.

Илова бар ин, доллар фурӯ хоҳад рафт ва Пекин низ ба ин ниёз надорад. Асъори заифи ИМА содироти Чинро гаронтар мекунад.

Захираи тилло

Чанд сол аст, ки Бонки марказии Русия аз доллар халос шуда, ба тилло букмекерӣ мекунад. Соли 2020 ҳиссаи металлҳои қиматбаҳо дар захираҳо бори аввал аз ҳаҷми асъори амрикоӣ зиёд шуд ва то моҳи феврал арзиши захираҳои тиллоии пулӣ ба 136,7 миллиард расид. Дар тӯли сол захираи тиллои кишвар тақрибан 28 тонна афзудааст.

Металли қиматбаҳо - эквиваленти пулии умумӣ нисбат ба дороиҳое, ки даромади фоизӣ ба даст меоранд, ҷолибтар мегардад ва инчунин аз ҳама гуна хавфҳои таҳримӣ суғурта мекунад. Тавре ки Bloomberg қайд кард, Русия ба ҷаҳониён нишон дод, ки як кишвари дорои иқтисоди калон ва захираи бузурги тиллову асъор метавонад дороиҳои доллариро раҳо кунад ва худро ҳамчунон хуб ҳис кунад.

138
Таджикские сомони и рубли, архивное фото

Ҷаҳиши рубл дар бозори асъори Тоҷикистон: сомонӣ заиф мешавад

0
(Таҷдидшуда 00:01 25.02.2021)
Тағйироти назаррас дар қурби асъор аз охири ҳафтаи гузашта то ҳол дар Тоҷикистон ин болоравии якбораи рублу доллару евро дар баробари сомонӣ мебошад

ДУШАНБЕ, 25 фев - Sputnik. Бонки миллии Тоҷикистон қурби асъори хориҷиро нисбат ба сомонӣ барои имрӯз эълон кард, ки тибқи нишондод асъори миллӣ дар ҳоли заифшавист.

Қурби рубл, ки чанде қабл поин рафта буд, давоми ҳафтаи равон ба таври назаррас боло рафт.

Тибқи нишондоди Бонки миллии кишвар, арзиши рубл танҳо давоми як шабонарӯз беш аз 3 сомонӣ гарон шуд. Ҳоло барои 1000 рубл дар кишвар 155 сомону 30 дирам муқаррар шудааст.

Доллар низ пас аз каме боло рафтан дорад ба нишондоди аввали худ бармегардад ва имрӯз як доллар дар Тоҷикистон 11,3045 сомонӣ арзиш дорад.

Дар мавриди қурби асъори Аврупо бошад, он тули чанд муддат аст, ки калобанда дар марзи 13,6500 то 13,7500 қарор мегирад. Ин ниҳод қурби як евро барои 25 феврал 13,7169 сомонӣ муқаррар кардааст.

Дар мавриди поинравии асъори миллӣ Наврӯз Валиев, сардори шӯъбаи минтақавии Бонки миллӣ дар Хуҷанд мегӯяд, то замони тағйир наёфтани тавозуни савдо ва зиёд нашудани ҳаҷми содироти мол, вазъи бозори асъор осебпазир ва фишор ба қурби пули миллӣ эҳсосшаванда боқӣ мемонад.

Чаҳор бонки мушкилдори Тоҷикистон назди амонатгузорон ҳудуди 90 миллион доллар қарздоранд

Ёдовар мешавем, ки дар Тоҷикистон тамоми амалиёти мубодила танҳо дар бонкҳо ва филиалҳои онҳо, ташкилотҳои қарзӣ, нуқтаҳои махсус, нуқтаҳои интиқоли пул, банкоматҳо ва терминалҳо иҷозат дода мешавад.

Дар сурати риоя накардани меъёрҳо, вайронкунандагон ба ҷавобгарии маъмурӣ кашида мешаванд.

0